Allar fŠrslur Allir flokkar Sos Um fÚlagi­ ┌rskrßning Lˇgˇ Spjallid@Vantru Pˇstfang Vantru@Facebook Vantru@Youtube Vantru@Twitter

١r­argle­i Vantr˙ar

١tt Vantr˙armenn fagni ■vÝ f÷lskvalaust a­ hulunni er flett af skinhelgi og vanhŠfni rÝkiskirkjunnar Ý si­fer­ismßlum er hugur okkar jafnframt hjß ■eim sem eiga um sßrt a­ binda vegna brota hennar og getuleysis.

H÷fum hugfast a­ ■ˇtt kynfer­isleg ßreitni sÚ ˇ■olandi og ˇafsakanleg og kynfer­islegt ofbeldi glŠpsamlegt ■ß er ekkert vi­bjˇ­slegra en a­ nota b÷rn til a­ svala girndum sÝnum. HÚr eru tvŠr tilvitnanir ■ar a­ l˙tandi:

Ůetta er einhver hrŠ­ilegasti glŠpur sem til er og liggur ■ungt ß fˇlki, ey­ileggur lÝf. Ůetta er sßlarmor­ og ß ekki a­ lř­ast. Og samfÚlagi­ allt ß a­ standa v÷r­ um ■a­ a­ ekkert barn ver­i fyrir slÝku. Vi­ getum aldrei komi­ algj÷rlega Ý veg fyrir ■a­ en vi­ eigum a­ leita allra rß­a til ■ess a­ koma ■eim til hjßlpar sem ver­a fyrir slÝku. #

Ůa­ fer ekki ß milli mßla a­ kynfer­isleg valdbeiting e­a ßreitni er eitthva­ ■a­ ˇge­felldasta og ˇge­slegasta sem ■jakar mannlegt samfÚlag. Kynfer­isleg misnotkun barna veldur lÝka ÷llu heilbrig­u fˇlki miklum ßhyggjum enda vitum vi­ ■a­ a­ misnotkun barns, sÚrstaklega af nßnum Šttingja e­a ■eim sem ■a­ hefur bori­ traust til, hefur ßhrif allt lÝfi­. Ůa­ mˇtar afst÷­u til fˇlks af gagnstŠ­u kyni auk ■ess sem ■a­ mˇtar veruleika alla Švi. Kirkjunni ber a­ koma slÝku fˇlki til a­sto­ar. Kirkjunni ber a­ sinna ■vÝ ekki sÝ­ur en ■eim ÷­rum sem eiga vi­ vandamßl strÝ­a. #

S˙ fyrri er beint ˙r munni Karls Sigurbj÷rnssonar biskups ═slands Ý Kastljˇsi 23. ßg˙st sl. en s˙ sÝ­ari eru or­ Ëlafs Sk˙lasonar biskups, merkilegt nokk, ■egar hann tilkynnti Ý j˙nÝ 1996 a­ hann Štla­i a­ lßta af embŠtti einu og hßlfu ßri sÝ­ar!

N˙ segir fˇlk sig umv÷rpum ˙r Ůjˇ­kirkjunni ■vÝ ■a­ eina sem biskup vir­ist Štla a­ gera Ý st÷­unni er a­ "geyma frßs÷gnina Ý hjarta sÚr". Ůa­ gßfulegasta sem n˙verandi formanni PrestafÚlags ═slands dettur Ý hug a­ segja er a­ "Karl Sigurbj÷rnsson biskup ■urfi a­ leita stu­nings hjß preststÚttinni og ■jˇ­inni um ßframhaldandi setu sem biskup." #

Sumir ˇmerkilegustu prestar landsins heimta h÷fu­ Geirs Waage. Ůar rei­ Bjarni Karlsson ß va­i­ sem sag­i:

Ůa­ er hßskalegt og var­ar hreinan brottrekstur ˙r prestsembŠtti a­ halda fram ■vÝ sem sr. Geir Waage gerir, ■vÝ ■a­ ver­ur a­ vera hafi­ yfir allan vafa a­ vÝg­ir ■jˇnar kirkjunnar setji ÷ryggi barna og annarra sem ekki geta bori­ h÷nd yfir h÷fu­ sÚr Ý forgrunn. #

En vi­ minnum ß a­ Bjarni Karlsson sat a­alfund PrestafÚlags ═slands 2007 ■ar sem eftirfarandi var rita­ Ý fundarger­:

Sr. Geir G. Waage lag­i ßherslu ß a­ um algj÷ran tr˙na­ vŠri a­ rŠ­a. Presturinn seg­i engum frß neinu og skipti engu mßli um hva­ vŠri a­ tefla. Hverjum Štti a­ vera hŠgt a­ treysta ef frjßlst vŠri a­ halda ■agnarskyldu? PrestafÚlag sem er frjßlst fÚlag innan ■jˇ­kirkjunnar getur ekki lřst ■vÝ yfir ˇtilneytt og bundi­ fÚlagsmenn sÝna vi­ ■ß stefnum÷rkun a­ fremur beri a­ hlř­a m÷nnum en Gu­i. Sag­ist vel geta lifa­ vi­ a­ slÝkt stŠ­i Ý l÷gum en skyldur hans sem prests gengju lengra en mannanna bo­. GŠti vart veri­ fÚlagi Ý P.═. ef ■essu yr­i breytt. #

Nokkrir a­rir prestar tˇku Ý sama streng og Geir. ═ fundarger­ kemur lÝka fram a­ Bjarni Karlsson var ß ÷­ru mßli en af hverju ver­ur afsta­a Geirs allt Ý einu a­ brottrekstrars÷k ■remur ßrum seinna? Er ■a­ ekki vegna ■ess a­ Bjarni Karlsson sŠkist eftir vinsŠldum umfram allt anna­? Kannski var glŠstasta stundin Ý ÷murlegri s÷gu PrestafÚlags ═slands einmitt ■egar Geir Waage var forma­ur ■ess og reyndi a­ fß Ëlaf Sk˙lason biskup til a­ segja af sÚr Ý kj÷lfar ßsakananna sem komu fram 1996. ËlÝkt Bjarna eltir Geir ekki vinsŠldir e­a tÝ­aranda, til dŠmis hugmyndir n˙tÝmamanna um hjˇnaband samkynhneig­ra. En 24. ■essa mßna­ar sag­i Geir Ý brÚfi til kollega sÝns:

Eg ■akka ■jer fyrir, ■˙ bendir ß kjarna mßlsins. Ůa­ er svÝvirt barn, svÝvirtar konur og karlar, sem hjer ver­ur a­ verja og hjßlpa me­ ÷llum tiltŠkum rß­um. Ůa­ ver­ur ekki gert me­ ■vÝ a­ loka eina farveginum, sem kann a­ koma a­ gagni til ■ess a­ einhver vitneskja berist einhverjum um svÝvir­una. B÷rn eru ekki lÝkleg til ■ess, a­ vitja prests vegna ■essa, ■ˇ ekki sje ■a­ ˙tiloka­. I­run brotamanns, er ef till eina vonin, en ■ß reynir lÝka ß prestinn, drengskap hans og tr˙na­ vi­ ■a­ sem heilagt er. #

Konurnar sem ur­u fyrir bar­inu ß Ëlafi biskupi og vildu vara a­ra vi­ reyndu ßrangurslaust a­ leita til kirkjunnar aftur og aftur, og jafnvel enn. Fyrst var leita­ til Sigurbj÷rns Einarssonar, ■ß fyrrverandi biskups, sem sendi konuna ß fund Ëlafs, äsem brßst hinn versti vi­ og gaf Ý skyn a­ h˙n vŠri ge­veikô (Vikan 2. j˙lÝ 2009). Ůß til sÚra Pßlma MatthÝassonar 1994, sem ger­i ekkert, svo til sÚra Vigf˙ss ١rs ┴rnasonar, sem ger­i ekkert. Ůß til si­anefndar, sem ger­i ekkert. Svo reyndu ■eir Karl Sigurbj÷rnsson biskup (■ß prestur) og sÚra Hjßlmar Jˇnsson a­ leita sßtta ľ ■.e.a.s. a­ ■agga mßli­ ni­ur, en ■a­ gekk ekki. ═ j˙nÝ 2009 lag­ist Kirkjurß­ svo lßgt a­ hlusta ß frßs÷gn einnar konunnar og ˙tkoman var­ ■essi:

äKirkjurß­ harmar sßrsauka og vonbrig­i sem fram komu Ý frßs÷gn hennar ß fundinum og skort ß skilningi og mßttleysi Ý vi­br÷g­um kirkjunnar ß sÝnum tÝma." Kirkjurß­ hafi ■ˇ ekki vald til a­ leggja mat ß e­a ˙rskur­a um framangreindar sakargiftir. #

Og ■ß erum vi­ komin til atbur­a sÝ­ustu daga sem ÷llum er Ý fersku minni. Vi­ bendum ■ˇ ß ßgŠta samtantekt H÷rpu Hreinsdˇttur um ■etta mßl og umfj÷llun Vantr˙ar

Enn sem fyrr bregst yfirstjˇrn kirkjunnar hlutverki sÝnu. Mßlin eru äafgreiddô me­ merkingarlausum fr÷sum og hßlfvelgju. Fˇrnarl÷mbum ■essarar stofnunar mŠtir tilfinningalaust bßkn og kerfiskarlar Ý sta­ kŠrleika, skilnings og umhyggju. Gagns-, getu- og valdalausar si­anefndir, fagrß­, si­areglur og ferlar veita nßkvŠmlega enga huggun, enga lÝkn ■egar ska­inn er or­inn, ekki frekar en innistŠ­ulaus fagurgali si­apostulanna og mŠr­arleg tilger­ e­a f÷gur or­ um hluttekningu Ý hugsanlegri vanlÝ­an.

RˇttŠkustu og raunhŠfustu vi­br÷g­in sem stungi­ hefur veri­ upp ß til ■essa eru hugmyndir um svokalla­a äˇhß­a sannleiksnefndô. # Sem fyrr vÝsar hver ß annan. Dˇmsmßlarß­herra segir a­ kirkjan sÚ sjßlfstŠ­ og ■urfi a­ taka ß mßlum en biskup segir a­ ekki sÚ hŠgt a­ dŠma Ý mßli lßtins manns. Herˇdes og PÝlatus me­ ÷fugum formerkjum. # Ef ■essi nefnd ver­ur skipu­ jafnsßlarlausum kerfisk÷rlum og hinga­ til hafa vÚla­ um ■essi mßl Ý bßkninu er verr fari­ en heima seti­. En ef nefndin hristir af sÚr vi­jar formsins og kerfisins lÝkt og rannsˇknarnefnd Al■ingis ß ors÷kum bankahrunsins mß vera a­ eitthva­ af viti komi ˙t ˙r st÷rfum hennar. En ■a­ er ekki nˇg!

Vi­ minnum ß a­ Ëlafur Sk˙lason var skipa­ur fyrsti Šskulř­sfulltr˙i Ůjˇ­kirkjunnar ßri­ 1960. Ůa­ ßr var­ dˇttir hans sex ßra, s˙ sem hann misnota­i kynfer­islega Ýtreka­ og grˇflega ß me­an h˙n var barn og unglingur. # Rifjum upp hva­ kom fram ßri­ 1996:

═ ■ri­ja lagi liggja fyrir upplřsingar frß konu um a­ biskup hafi ßreitt hana kynfer­islega ß sundmˇti sem fram fˇr ß sama sta­ og tÝma og ■ar var haldi­ fermingarbarnamˇt. Ůetta var upp ˙r 1960 og Ëlafur Sk˙lason ■ß Šskulř­sfulltr˙i ■jˇ­kirkjunnar. Hann ß a­ hafa fari­ h÷ndum um st˙lkuna ■ar sem h˙n var ÝklŠdd sundbol og vi­haft řmis ummŠli um v÷xt hennar og lÝkamlegan ■roska. H˙n hafi ■ß veri­ 13 ßra a­ aldri. Einnig ß n˙verandi biskup a­ hafa fari­ h÷ndum um 11 ßra gamla systur hennar vi­ sama tŠkifŠri undir ■vÝ yfirskini a­ hann vŠri a­ bera saman ■roska ■eirra. Fimmta tilviki­ var­ar konu sem ber a­ ß sÝnum tÝma hafi n˙verandi biskup ßreitt hana kynfer­islega er h˙n var ß fermingaraldri og sˇknarbarn Ý B˙sta­asˇkn. Hann ß a­ hafa vilja­ fß hana til samrŠ­is og tala­ um ■a­ sem hinn fullkomna samruna. #

Hversu m÷rg b÷rn og unglingar ur­u fˇrnarl÷mb Šskulř­sfulltr˙a Ůjˇ­kirkjunnar? Hversu margar konur ur­u fˇrnarl÷mb prestsins, prˇfastsins, formanns PrestafÚlagsins og biskupsins? Vi­ ■vÝ fßst aldrei sv÷r. En ■egar dˇttir ■essa hrŠsnara hefur n˙ teki­ af allan vafa um ■a­ ˇe­li, sem organistinn Ý B˙sta­akirkju haf­i vitna­ um ß­ur, efast enginn annar en biskupinn um sekt Ëlafs og kirkjunnar. En sektin er ekki bara kirkjunnar heldur okkar allra sem ■jˇ­fÚlags. ═ stjˇrnarskrßnni er ■ess geti­ a­ rÝkisvaldinu beri a­ vernda og sty­ja Ůjˇ­kirkjuna alveg sÚrstaklega. ١tt dˇmsmßlarß­herra, sem fulltr˙i kerfisins, ■ykist ekkert geta gert Ý mßlinu vegna sjßlfstŠ­is rÝkiskirkjunnar er ßbyrg­in lÝka rÝkisvaldsins. Og ■ar sem ÷llum mß ljˇst vera a­ rÝkiskirkjan er ekki bara getulaus heldur lÝka viljalaus til a­ gera nokku­ ■urfum vi­ a­ gera ■ß kr÷fu til rÝkisvaldsins og okkar sem ■jˇ­ar a­ hlutur fˇrnarlamba kirkjunnar ver­i bŠttur me­ ß■reifanlegum hŠtti. Tr˙ver­ugleiki kirkjunnar er a­ engu or­inn og traust manna ß henni Ý molum. Ůess vegna ■arf rÝkisvaldi­ a­ grÝpa til eftirfarandi a­ger­a:

  1. Bjˇ­a fˇrnarl÷mbum kynfer­isglŠpamanna kirkjunnar ˇkeypis og tafarlausa me­fer­ raunverulegra faga­ila Ý sßlarmeinum, s.s. sßlfrŠ­inga og ge­lŠkna.
  2. Rannsaka kynfer­isglŠpi kirkjunnar manna a.m.k. sÝ­ustu fimmtÝu ßr og grei­a ■eim fˇrnarl÷mbum sem gefa sig fram rÝflegar fÚbŠtur lÝkt og gera ß Ý tilviki Brei­avÝkurdrengjanna.
  3. Ůa­ sama ß vi­ um a­ra glŠpi og fˇrnarl÷mb kerfisins s.s. Heyrnleysingjaskˇlans, Byrgisins, Bjargs o.s.frv.
  4. A­skilja rÝki og kirkju vi­ fyrsta tŠkifŠri og sta­festa a­ ■jˇ­in ß allar ■Šr jar­ir sem kirkjan s÷lsa­i undir sig me­ vafas÷mum hŠtti ß ÷ldum ß­ur en ekki sÚrtr˙ars÷fnu­urinn äŮjˇ­kirkjanô.

Ůjˇ­kirkjunni rß­legg Úg a­ glugga Ý sv÷rtu bˇkina og taka upp ß ■eirri nřbreytni a­ breyta lÝkt og Kristur bo­ar, ■.e.a.s. a­ gefa allar eigur sÝnar fßtŠkum og hafa ekki ßhyggjur af morgundeginum o.s.frv.

Innan kirkjunnar starfa ˇtal sˇmamenn og konur sem n˙ lÝ­a fyrir afbrot og afgl÷p yfirmanna hennar fyrr og sÝ­ar. Ůau eiga sam˙­ okkar. Margir telja sig illa svikna og sumir kunna a­ efast um tr˙na sem ■essi kirkja hefur bo­a­. Ůa­ getur lÝka veri­ sßrt en er ÷llum m÷nnum hollt. Brota■olar ■essa bßkns eiga au­vita­ sam˙­ okkar lÝka en ■a­ er sÚrst÷k ßstŠ­a til a­ tilgreina sÚrstaklega dˇttur Ëlafs biskups og fj÷lskyldu hans alla.


١r­argle­i felst Ý ■vÝ a­ hlakka yfir ˇf÷rum annarra. SambŠrilegt hugtak Ý ■řsku er Schadenfreude og er nota­ sem t÷kuor­ Ý ensku og ÷­rum tungumßlum. FrŠndur okkar Ý Noregi og Danm÷rku tala um skadefryd sen SvÝar um skadeglńdje.

Reynir Har­arson 25.08.2010
Flokka­ undir: ( Si­fer­i og tr˙ , VÝsun )

Vi­br÷g­


Reynir (me­limur Ý Vantr˙) - 25/08/10 16:20 #

N˙ Ýhuga kirkjunnar menn a­ fela Kirkju■ingi Ý nˇvember a­ koma me­ till÷gur um hvernig kirkjan geti lßti­ rannsaka sjßlfa sig.

Sjß hÚr og hÚr.


Einar (me­limur Ý Vantr˙) - 25/08/10 17:49 #

To little, to late...

http://www.dv.is/frettir/2010/8/25/kirkjad-bidur-sigrunu-og-gudrunu-fyrirgefningar/


R˙nar ١rarinsson - 25/08/10 20:08 #

Karl vill a­ ■jˇ­fÚlagi­ sÚ opi­ en hann getur samt ekki teki­ afst÷­u me­ ■vÝ a­ menn ljˇstri upp um nau­ganir ß fˇlki sem ekki er b÷rn.

Og svo tr˙ir hann ekki samhljˇma frßs÷gnum fj÷lda einstaklinga og vitnum (eins og organistans Ý Langholtskirkju).

┴ttum okkur ß ■essu: Ma­urinn tr˙ir m÷rg■˙sund ßra g÷mlum, margbreyttum textum um ofsjˇnir og ge­veiki tro­fullum af barnalegum fullyr­ingum um uppruna alls og tilgang alls, en ß svo bßgt me­ ■vÝ a­ tr˙a konum sem Ý hugrekki sÝnu stÝga fram og lřsa nÝ­ingsverkum forvera sÝns Ý starfi.

Au­vita­ ß hann eftir a­ beygja sig Ý dufti­ og bi­jast afs÷kunar ß ■essu, enda er fˇlk n˙ b˙i­ a­ fß sig fullsatt af ■essu og segir sig ˙r ■essum kirkjukl˙bbnum sem aldrei fyrr og hŠtt er vi­ a­ Kalli og kumpßnar detti af rÝkisspenanum hva­ ˙r hverju.


Jˇrunn - 26/08/10 15:58 #

Ůa­ er enn eitt rugli­ a­ fela kirkju■ingi a­ skipa einhverja sannleiksnefnd! ╔g segi eins og Illugi J÷kulsson Ý Kastljˇsi Ý gŠrkv÷ld (25.8) a­ ■a­ er verk dˇmsmßlarß­herra.

Loka­ hefur veri­ fyrir athugasemdir vi­ ■essa fŠrslu. Vi­ bendum ß spjalli­ ef ■i­ vilji­ halda umrŠ­um ßfram.