Allar fŠrslur Allir flokkar Sos Um fÚlagi­ ┌rskrßning Lˇgˇ Spjallid@Vantru Pˇstfang Vantru@Facebook Vantru@Youtube Vantru@Twitter

Mo­su­a stjˇrnlagarß­s

11. fundur Stjˇrnlagarß­s

Einn af fjˇrum hornsteinum stjˇrnskipunar landsins er a­ mismuna megi tr˙fÚl÷gum. Sß hyrningarsteinn ber heiti­ "Ůjˇ­kirkja" Ý stjˇrnarskrß, a.m.k. ef mo­su­a Stjˇrnlagarß­s nŠr fram a­ ganga. E­a hva­?

Hvernig Ý ˇsk÷punum getur ■etta veri­ ni­ursta­a rß­sins ■egar mikill meirihluta landsmanna vill a­skilna­ rÝkis og kirkju og meirihluti rß­smanna lÝka? Hva­ klikkar? Ůa­ eru mennirnir Ý rß­inu sem klikka. KÝkjum ß tvo ■eirra:

╔g tel ■a­ einfaldlega tÝmaskekkju a­ ein kirkjudeild njˇti sÚrstaks stu­nings rÝkisins. Me­an svo er get Úg ekki sÚ­ a­ fullt tr˙frelsi rÝki Ý landinu, ■ar e­ s˙ kirkjudeild mun Švinlega hafa miki­ forskot ß a­rar kirkjudeildir og ÷nnur tr˙fÚl÷g.
Illugi J÷kulsson


╔g hygg a­ vŠru menn a­ skrifa stjˇrnarskrßna frß grunni Ý ■ß vŠri afar ˇlÝklegt a­ lagt yr­i til a­ ein tr˙arsko­un e­a eitt tr˙fÚlag yr­i tilgreint sÚrstaklega me­ hŠtti sem n˙ er gert. MÚr fyndist ■vÝ e­lilegt a­ ■essi umrŠdda grein myndi vÝkja ˙r stjˇrnarskrßni. ═ ■vÝ felst ekki ßrßs ß ■ß tr˙arsko­un e­a ■a­ tr˙fÚlag heldur, heldur byggist ■etta ß ■eirri sko­un a­ rÝki­ eigi a­ vera hlutlaust ■egar kemur a­ tr˙mßlum.
Pawel Bartosek

Ůegar ß hˇlminn er komi­ kynnast rß­smenn og ■a­ myndast stemmning Ý hˇpnum - allir eru af vilja ger­ir til a­ gera sitt besta en ■a­ ver­ur um lei­ markmi­ Ý sjßlfu sÚr a­ styggja n˙ engan fÚlaga Ý rß­inu. Sumir kalla ■a­ "hˇpefli" en a­rir "hˇprunk". Ůß tekur vi­ tÝmabil mßlami­lana og hrossakaupa... "list hins m÷gulega". Svona ger­ist ■etta Ý Stjˇrnlagarß­i:

Feilspori­

11. rß­sfundi 3. j˙nÝ voru uppi hugmyndir um a­ leyfa ■jˇ­inni a­ kjˇsa um hvort ßkvŠ­i um "Ůjˇ­kirkju" Štti a­ standa Ý nřrri stjˇrnarskrß. Rß­smenn ˇttu­ust hins vegar a­ deilur um ■etta efni Šttu eftir a­ yfirskyggja e­a drekkja umrŠ­u um plaggi­ Ý heild og ■vÝ voru gˇ­ rß­ dřr. Ůß var ■a­ Pawel sem lag­i til eftirfarandi breytingartill÷gu til a­ "mi­la mßlum":

═ l÷gum mß kve­a ß um st÷­u, stjˇrn og starfshŠtti hinnar l˙terskevangelÝsku ■jˇ­kirkju.

Hluti af r÷kstu­ningi e­a rÚttlŠtingu Pawels ß ■essari mßlami­lun - k˙vendingu e­a mo­su­u er eftirfarandi:

Tillagan sŠttir a­ mati till÷guflytjanda flest ■au sjˇnarmi­ sem uppi eru. -1. Breytt or­alag frß ■vÝ sem n˙ er gefur ekki til kynna a­ til sÚu ein tr˙arbr÷g­ sem hafi sÚrstaka st÷­u umfram ÷nnur. # pdf

Eins og sÚst ß ■essum or­um hefur einhver stˇrkostleg brenglun ßtt sÚr sta­ Ý huga Pawels. ١tt hann tilgreini eitt tr˙fÚlag sÚrstaklega reynir hann a­ sannfŠra sjßlfan sig og a­ra um a­ ekkert ■eirra "hafi sÚrstaka st÷­u umfram ÷nnur."

┴ sÚrstakri sÝ­u Stjˇrnlagarß­s er hŠgt a­ sko­a ■rˇun ßfangaskjalsins. Ůar sÚst a­ "Ůjˇ­kirkjußkvŠ­i­" var framan af Ý kaflanum um MannrÚttindi, svo undarlega sem ■a­ kann a­ vir­ast. ┴ 14. rß­sfundi var kominn nřr valkostur Ý ■etta mßl - TÝmabundi­ ßkvŠ­i - ■.e.a.s. a­ hin l˙terska evengelÝska kirkja skyldi vera Ůjˇ­kirkja en ß nŠstu fimm ßrum skyldi endursko­a st÷­u hennar og setja mßli­ Ý ■jˇ­aratkvŠ­agrei­slu. Fyrri valkostir voru ■ˇ enn Ý ßfangaskjalinu, og enn Ý mannrÚttindakaflanum!

RÚttlŠtingin

En ß 16. rß­sfundi t÷ldust forrÚttindi "Ůjˇ­kirkjunnar" ekki lengur til mannrÚttinda, tÝmabundin ßkvŠ­i og valkostir duttu ˙t, en ■ess Ý sta­ var ßrÚtta­ a­ Ý l÷gum mŠtti mismuna tr˙fÚl÷gum. Til a­ bÝta h÷fu­i­ af sk÷mminni er ßkvŠ­i­ n˙ Ý kaflanum um "Undirst÷­ur" stjˇrnskipunar Ý landinu, greinin (s˙ fjˇr­a) heitir "Ůjˇ­kirkja" og samkvŠmt henni mß tilgreina "kirkjuskipan rÝkisins" Ý l÷gum.

Ůrßtt fyrir or­ Illuga fyrir setu sÝna Ý Stjˇrnlagarß­i ver hann n˙ ■essa h÷rmungarst÷­u og lřsir yfir ßnŠgju sinni me­ brŠ­inginn ß bloggsÝ­u sinni 16. j˙lÝ. Ůa­ vekur athygli a­ ■ar birtir hann ekki ■ß ˙tgßfu af ┴fangaskjalinu sem er ß vef Stjˇrnlagarß­s heldur eitthva­ anna­. ═ skjali Illuga er "Ůjˇ­kirkjußkvŠ­i­" horfi­ ˙r kaflanum um Undirst÷­ur stjˇrnskipunar en Ý kaflanum um MannrÚttindi ber 16. gr. heiti­ "Kirkjuskipan", beint ß eftir 15. gr. sem heitir "Tr˙frelsi". Rifjum upp or­ Illuga: "╔g tel ■a­ einfaldlega tÝmaskekkju a­ ein kirkjudeild njˇti sÚrstaks stu­nings rÝkisins. Me­an svo er get Úg ekki sÚ­ a­ fullt tr˙frelsi rÝki Ý landinu..." ═ athugasemdum vi­ bloggi­ er Illugi gagnrřndur fyrir ■etta en rÚttlŠting hans er: "Enginn fŠr allt sem hann (e­a h˙n) vill", og birtist sem sÚrst÷k bloggfŠrsla. Ef ˙tgßfa Illuga er s˙ sem koma skal hljˇ­ar 16. grein MannrÚttindakafla stjˇrnarskrßrinnar svo Ý dr÷gum Stjˇrnlagarß­s:

Kirkjuskipan

═ l÷gum mß kve­a ß um kirkjuskipan rÝkisins.

N˙ sam■ykkir Al■ingi breytingu ß kirkjuskipan rÝkisins og skal ■ß leggja ■a­ mßl undir atkvŠ­i allra kosningarbŠrra manna Ý landinu til sam■ykktar e­a synjunar.

Eigum vi­ a­ fagna ■vÝ a­ "Ůjˇ­kirkjußkvŠ­i­" teljist ekki lengur til undirst÷­u stjˇrnskipunar Ý landinu? Eigum vi­ a­ fagna ■vÝ a­ or­i­ "Ůjˇ­kirkja" er horfi­ ˙r dr÷gum a­ stjˇrnarskrß? E­a eigum vi­ a­ spyrja af hverju er ■etta ßkvŠ­i yfir h÷fu­ Ý dr÷gum a­ stjˇrnarskrß?

Ritstjˇrn 17.07.2011
Flokka­ undir: ( Stjˇrnlagarß­ , Stjˇrnmßl og tr˙ )

Vi­br÷g­


EgillO (me­limur Ý Vantr˙) - 17/07/11 13:00 #

Kirkjuskipan rÝkisins er hrŠ­ilegt or­alag sem lřsir ■vÝ ßgŠtlega hversu illa hugsu­ ■essi grein er. Ůetta er ■vÝ sem nŠst fullna­arsigur fyrir rÝkiskirkjusinna.

Einu langar mig a­ bŠta vi­ ■a­ sem rifja­ er upp Ý greininni. Ůa­ er ■egar stjˇrnlagarß­sfulltr˙ar tjß­u sig um ■a­ a­ Ý umrŠ­um Ý kaffihlÚi ß milli funda hafi ■au komist a­ ■vÝ a­ ═slendingar sÚu mi­jumenn ■egar kemur a­ tr˙arsko­unum. Ů.e. a­ flestir sÚu Ý 'mi­junni' en a­ ß sitthvorum ßsnum sÚu ÷rfßir sem eru mj÷g tr˙a­ir og svo tr˙lausir hinum megin. ╔g blogga­ um ■etta hÚr.

Sem sřnir ßgŠtlega ß hverskonar villig÷tum umrŠ­an Ý rß­inu hefur veri­. E­a heldur einhver a­ ■etta sn˙ist um tr˙arsko­anir?


Matti (me­limur Ý Vantr˙) - 17/07/11 14:49 #

KatrÝn Oddsdˇttir, me­limur stjˇrnlagarß­s, skrifar athugasemd hjß Illuga.

╔g vil benda ß a­ greinin um kirkjuskipan rÝkisins ■ar sem segir einungis a­ rÝki­ äMEGIô me­ l÷gum ßkve­a kirkjuskipan mun ekki bera heiti­ äŮjˇ­kirkjaô Ý stjˇrnarskrßnni heldur äKirkjuskipanô.
Eftir stendur s˙ sta­reynd a­ stjˇrnarskrßrvernd ■jˇ­kirkjufyrirkomulagsins hefur veri­ fellt ˙r gildi. #


Reynir (me­limur Ý Vantr˙) - 17/07/11 16:35 #

N˙ hljˇ­ar 18. gr. MannrÚttindakaflans Ý ┴fangaskjalinu (en s˙ 28. skv. bloggi Illuga) svo:

Bann vi­ herskyldu

Herskyldu mß aldrei Ý l÷g lei­a.

═ mÝnum huga er samkrull rÝkis og kirkju miklu frßleitara en m÷guleg ■÷rf ß herskyldu. ╔g hef­i vilja­ sjß a­skilna­ rÝkis og kirkju trygg­an Ý stjˇrnarskrß, einhvern veginn svona:

Bann vi­ afskiptum stjˇrnvalda af tr˙mßlum

Tryggja skal a­skilna­ rÝkis og kirkju. Aldrei mß Ý l÷g lei­a stu­ning vi­ ßkve­i­ tr˙fÚlag e­a takmarkanir ß tr˙frelsi.

Sbr. fyrstu vi­bˇtina vi­ stjˇrnarskrß BandarÝkjanna:

Congress shall make no law respecting an establishment of religion, or prohibiting the free exercise thereof.

╔g get sŠtt mig vi­ (raunverulegu) millilei­ina, a­ ekki sÚ ß ■etta minnst Ý stjˇrnarskrß, en ■essi "normalisering" e­a stjˇrnarskrßrbundin vel■ˇknun e­a leyfi ß ˙reltu mi­aldafyrirkomulagi er ˇvi­unandi.


VÚsteinn Valgar­sson (me­limur Ý Vantr˙) - 17/07/11 20:16 #

Ef meiningin er a­ hafa rÝki­ sek˙lar, finnst mÚr ■a­ of sÚrtŠkt a­ tala um a­skilna­ rÝkis og KIRKJU Ý svona lagatexta. SÚrstaklega ef strax ß eftir kemur texti sem bannar stu­ning e­a skor­ur vi­ tr˙ari­kun. Og mÚr finnst tilgangslaust mßlami­lun, sem mi­lar engum mßlum, a­ segja a­ ■a­ "megi" ßkve­a ■etta me­ l÷gum. En ekki hva­? Ef ■a­ er ekki teki­ fram a­ ■a­ megi ekki, ■ß hef­i Úg haldi­ a­ ■a­ mŠtti. Ůannig a­ ■a­ vŠri frekar mßlami­lun a­ segja bara ekkert um tr˙mßl Ý stjˇrnarskrßnni.

Og um ■ennan ˇtta vi­ a­ tr˙mßlaumrŠ­a kŠfi a­ra umrŠ­u -- Ý fyrsta lagi gerir h˙n ■a­ ekki nema ■a­ sÚ mikill ßhugi ß henni, og ef ■a­ er mikill ßhugi ß henni er ■vÝ meiri ■÷rf fyrir umrŠ­una.

═ ÷­ru lagi: Ef menn ■ora ekki a­ taka tr˙mßlaumrŠ­una af ■vÝ a­ h˙n gŠti styggt einhverja, ■ß eru menn um lei­ a­ styggja einhverja a­ra -- jafnvel ■ß s÷mu lÝka -- me­ ■vÝ a­ taka hana ekki, auk ■ess sem h˙n bÝ­ur ■ß bara eftir nŠstu lotu Ý sta­inn fyrir a­ vera afgreidd Ý ■essari.

═ ■ri­ja lagi: Ůeir sem vilja hafa rÝkiskirkju eru hßvŠr minnihlutahˇpur, a­ talsver­u leyti meira a­ segja hagsmunatengdur, ß me­an yfirgnŠfandi meirihluti landsmanna er mˇtfallinn ■eirri mismunun sem Ý henni felst.


Reynir (me­limur Ý Vantr˙) - 17/07/11 20:49 #

Jß, au­vita­ ß a­ tryggja a­skilna­ rÝkis og tr˙fÚlaga, ekki bara rÝkis og kirkju.


Jˇn Steinar - 18/07/11 00:16 #

Ver­ a­ fß a­ skjˇta ■essu a­ ■ˇtt ■a­ sÚ utan efnis. Ůetta er sennilega ■a­ ˇsvÝfnasta, sem Úg hef sÚ­ Ý vŠli prelßtanna fram a­ ■essu. (Fyrir n˙ utan t˙lkunina, sem hlřtur a­ fß tilnefninguna til ┴g˙stÝnusarver­launanna.

Segi­ mÚr hvort ma­urinn er a­ meina ■a­ sem hann er a­ gefa Ý skyn e­a bara bulla eitthva­ svona allsonar ßn nokkurrar meiningar e­a ßstŠ­u.

Endilega rukki­ hann um sv÷r.


Jˇn Steinar - 18/07/11 00:19 #

HÚr er tilvÝsunin vi­ athugasemdina a­ ofan: http://svavaralfred.blog.is/blog/svavaralfred/entry/1179742/


Arnold Bj÷rnsson - 18/07/11 09:59 #

Er ekki "Sß ykkar sem syndlaus er kasti fyrstur steini ß hana" seinni tÝma vi­bˇt vi­ NT? Um ßri­ 1300? Hva­ segja biblÝufrˇ­ir hÚr. Hverjar eru Ůß lÝkurnar ß a­ ■etta sÚu or­ jes˙? Harla litlar.


Reynir (me­limur Ý Vantr˙) - 18/07/11 15:23 #

N˙ hafa frumvarpsdr÷gin veri­ birt ß sÝ­u stjˇrnlagarß­s. Svona hljˇ­ar 16. grein MannrÚttindakaflans (sem kemur beint ß eftir grein um Tr˙frelsi):

Kirkjuskipan

═ l÷gum mß kve­a ß um kirkjuskipan rÝkisins.

N˙ sam■ykkir Al■ingi breytingu ß kirkjuskipan rÝkisins og skal ■ß leggja ■a­ mßl undir atkvŠ­i allra kosningarbŠrra manna Ý landinu til sam■ykktar e­a synjunar.

HŠgt er a­ gera athugasemdir vi­ dr÷gin.


Reynir (me­limur Ý Vantr˙) - 18/07/11 15:39 #

═ 15. gr. MannrÚttindakaflans er kve­i­ ß um tr˙frelsi. Ůar segir m.a.:

Stjˇrnv÷ldum ber a­ vernda ÷ll skrß­ tr˙fÚl÷g og lÝfssko­unarfÚl÷g.

Ůa­ merkilega er a­ stjˇrnlagarß­smenn hafa enga hugmynd um hva­ Ý ■essum or­um felst.

Gera mß athugasemdir vi­ greinina.


ArngrÝmur EirÝksson - 20/07/11 12:08 #

Ůa­ er ˇvi­eigandi a­ mÝnu mati og mati lagaprˇfessora Ý lagadeild H═ a­ nota or­ eins og "aldrei", sbr bann vi­ dau­arefsingum og n˙ herskyldu. Ůrßtt fyrir ■etta or­alag, breytir ■a­ au­vita­ ■vÝ ekki a­ Al■ingi getur eftir sem ß­ur breytt stjˇrnarskrßnni me­ ßkve­inni a­fer­, jafnt ■essum ßkvŠ­um sem ÷­rum. Miklu e­lilegra hef­i veri­ a­ nota or­i­ "ekki" Ý ■essum ßkvŠ­um.


Reynir (me­limur Ý Vantr˙) - 20/07/11 16:31 #

Aldrei a­ segja aldrei. Ůa­ fer betur ß ■vÝ a­ segja ekki.

N˙ stendur yfir 17. fundur Ý stjˇrnlagarß­i og ■ar voru bornar upp nokkrar breytingartill÷gur, ■ar af ein um 15. grein um tr˙frelsi og tvŠr um 16. grein um kirkjuskipan.

Lř­ur ┴rnason og D÷gg Har­ardˇttir (jß!) l÷g­u til a­ annar li­ur 16. greinar falli brott:

Stjˇrnv÷ldum ber a­ vernda ÷ll skrß­ tr˙fÚl÷g og lÝfssko­unarfÚl÷g.

D÷gg haf­i lřst ■vÝ yfir Ý ˙tvarpsvi­tali a­ h˙n vissi ekki hva­ ■essi or­ ■řddu e­a Šttu a­ ■ř­a. Upphaflega hÚlt h˙n a­ ■etta snerist um sˇknargj÷ldin (en um ■au gilda sÚrst÷k l÷g). Merkilegt nokk ■ß var ■essi breyting sam■ykkt me­ 11 atkvŠ­um gegn 10, 3 sßtu hjß.

KatrÝn Fjeldsted lag­i til a­ 16. grein um kirkjuskipan falli brott. S˙ sjßlfsag­a breyting var felld me­ 15 atkvŠ­um. 5 vildu breytinguna en 4 sßtu hjß. R÷kin gegn ■vÝ a­ fella ■etta brott voru ß ■ß lei­ a­ ■etta vŠri sanngj÷rn "millilei­" e­a "lending" og kŠmi Ý veg fyrir a­ deilur um Ůjˇ­kirkju yfirskygg­u ■essi dr÷g a­ stjˇrnarskrß. Vitna­ var lÝka Ý l÷gfrŠ­inga (rÝkiskirkjunnar vŠntanlega - hugsanlega PÚtur Kr. Hafstein forseta Kirkju■ings) sem s÷g­u (sumir) a­ einfalt brottfall "Ůjˇ­kirkjußkvŠ­is" ■řddi a­skilna­ rÝkis og kirkju - og a­ ekki mŠtti hafa af ■jˇ­inni rÚttinn til a­ grei­a atkvŠ­i um slÝka breytingu.

Loks kom Pawel me­ breytingatill÷gu, vi­ mo­su­u ■ß sem hann ber mesta ßbyrg­ ß, 16. gr., ■ess efnis a­ ÷nnur mßlsgrein falli brott. En h˙n er svona:

N˙ sam■ykkir Al■ingi breytingu ß kirkjuskipan rÝkisins og skal ■ß leggja ■a­ mßl undir atkvŠ­i allra kosningabŠrra manna Ý landinu til sam■ykktar e­a synjunar.

Pawel taldi ˇtŠkt a­ ■jˇ­in vŠri spur­ ßlits ß ■essu efni, en telur sjßlfsagt a­ Al■ingi setji l÷g um kirkjuskipan. Hugsanagangur Pawels er n˙ sem fyrr fyrir utan minn skilning. Tillaga hans var felld me­ 14 atkvŠ­um gegn 6, 4 sßtu hjß.


Einar E (me­limur Ý Vantr˙) - 22/07/11 11:23 #

Hef or­i­ fyrir miklum vonbrig­um me­ Stjˇrnlagarß­i­.

Hvernig rÝkiskirkju atri­i­ hefur veri­ sett fram er virkilega dapurlegt og a­ ßri­ 2011 ■egar ger­ er nř stjˇrnarskrß a­ fjarlŠgja ekki rÝkiskirkjußkvŠ­i­ a­ fullu, er ˇskiljanlegt.


Halldˇr L. - 22/07/11 13:22 #

Verndar-ßkvŠ­i­ er allavega horfi­ ˙r ßfangaskjalinu.

Loka­ hefur veri­ fyrir athugasemdir vi­ ■essa fŠrslu. Vi­ bendum ß spjalli­ ef ■i­ vilji­ halda umrŠ­um ßfram.