Allar frslur Allir flokkar Sos Um flagi rskrning Lg Spjallid@Vantru Pstfang Vantru@Facebook Vantru@Youtube Vantru@Twitter

Er gu til? Fyrsta svar kirkjunnar

Tilvist snilega andans Jahvehs, sem kristnir menn kalla gjarnan “Gu”, er ein grundvallarkennisetninga kristninnar. egar jkirkjan “frir” fermingarkrakka, sem fermast flestir ekki vegna trar, um kristnina, reynir kirkjan a sannfra krakkana um tilvist gus: "Fermingarundirbningnum er tla a hjlpa r a sj a Gu er til." 1 Mia vi mikilvgi essarar kennisetningar mtti tla a eir fru g rk fyrir henni. Kkjum hva jkirkjan hefur fram a fra.

Til a byrja me skulum vi kkja fermingarfrslubkina mna, Lf me Jes2. Annar kafli eirrar bkar heitir einfaldlega “Er Gu til?”.

Kaflinn byrjar v a benda fermingarbrnunum a fletta upp tveimur stum Biblunni, Slm. 14,1. og Hebr. 11,1-3,6.

Heimskinginn segir hjarta snu: Gu er ekki til. Ill og andstyggileg er breytni eirra, enginn gjrir a sem gott er.

Trin er fullvissa um a, sem menn vona, sannfring um hluti, sem eigi er aui a sj. Fyrir hana fengu mennirnir fyrr tum gan vitnisbur. Fyrir tr skiljum vr, a heimarnir eru gjrir me ori Gus og a hi snilega hefur ekki ori til af v, er s var. .... En n trar er gerlegt a knast honum, v a s, sem gengur fram fyrir Gu, verur a tra v, a hann s til og a hann umbuni eim, er hans leita

Kaflinn byrjar ekki vel. Tr er skilgreind sem blanda af fullvissu og von, n essarar afneitunar skynseminnar geturu ekki knast gui og san eru eir sem tra ekki gu kallair illir heimskingjar sem breyta bara andstyggilega. Vonandi er kaflinn mlefnalegri:

a er margt verldinni, skpuninni, sem bendir til ess a Gu s til. a er lka tal margt, sem mlir mti v. Sama um samviskuna. Hn gefur engin yggjandi svr. Margir spyrja: “Hvernig getur sanna, a Gu s til?"

a er hrrtt a margt mli mti v a gu s til. g veit ekki um neitt sem bendir til ess a hann s til, vonandi getur kaflinn bent eitthva, fyrst a er svona miki af rkum.

Hefuru nokkru sinni hugsa um, hve a er margt, sem er kaflega erfitt a sanna? Reyndu a svara essum spurningum:

A Hvort er falllegra?
a. Gullfoss ea
b. Dimmuborgir?
Getur sanna svar itt?
B. Hva er rtt?

Nokkrir sklanemendur voru a fikta vi a reykja frmntunum. Einn flaga eirra sagi fr v, svo a sklastjri og foreldrar blnduu sr mli. Var rtt ea rangt a segja fr essu? Sannau a svar itt s rtt.

a er erfitt a gefa yggjandi svr vi spurningunum um hva s fagurt ea rtt. a er v ekkert undarlegt tt erfitt s a fra fram sannanir fyrir tilveru Gus.

Engin rk fyrir tilvist gu enn sem komi er. arna virast hfundarnir ekki ekkja muninn stahfingum um stareyndir og gildisdma. kennslubkinni heimspeki3 sem g notai framhaldsskla stendur etta:

“Setningar sem lsa einhverju ea greina fr "blkldum stareyndum" kallast stahfingar um stareyndir” ...”Annar flokkur fullyringa eru setningar sem tj gildismat og kallast gildisdmar. ar er fullyrt a einhver ea eitthva s illt ea gott, ljtt ea fallegt, rtt ea rangt.” San stendur: “Vandinn vi gildisdma er a erfitt reynist a skera r um rttmti eirra”.

“Gu er til” er augljslega stahfing um stareynd en hin dmin eru augljslega gildisdmar. a a a s erfitt a gefa yggjandi svar vi gildisdmum ir alls ekki a a s “erfitt a fra fram sannanir fyrir tilveru Gus.” Vi gtum alveg eins sagt:

“a er erfitt a gefa yggjandi svr vi spurningunum um hva s fagurt ea rtt. a er v ekkert undarlegt tt erfitt s a fra fram sannanir fyrir tilveru Frakklands.”

Algert kjafti. Heppilegt fyrir kirkjuna a fermingarbrnin eru ekki bin a lra heimspeki. fram heldur kaflinn:

Ef unnt vri a sanna tilveru Gus, yri trin hjkvmileg nausyn. Allir yru a tra Gu og hla honum. Enginn yri anna. En Gu vill engan vinga til hlni vi sig.

a er augljst a ef gu myndi sanna tilveru sna yrftum vi ekki a afneita skynseminni okkar til ess a tra tilvist hans. Allir “yru” a tra honum sama htt og allir “vera” a tra v a himininn s blr. En myndi gu vinga flk til hlni vi sig me essu? Varla, a vri rugglega einhver sta til ess a taka bo hans alvarlega, en vissulega gti maur hlnast ef maur vildi. En hvernig er essu htta nna? Finnst gui a rangursrkara a fela tilvist sna fullkomlega? Myndum vi ekki telja ann foreldra klikkaan sem teldi bestu aferina til ess a f brnin sn til ess a hla sr a fela sig gjrsamlega fyrir eim? Vri hann a vinga au til hlni me v a sanna fyrir eim a hann s til?

essi feluleikur gus verur lka afsakanlegur egar maur tekur me reikninginn kenningu kirkjunnar a flki sem trir ekki mun kveljast a eilfu helvti. Ef vi lkjum essu aftur vi foreldra myndi hann fela sig fyrir brnunum snum og san kvelja a eilfu au sem tru ekki tilvist hans. essi foreldri vri sannarlega ekki einungis klikkaur heldur einnig illur.

Nst kemur bn ar sem gu er beinn um a “sna, gefa merki, tkn um tilveru sna, en ekki sanna.” Gu fori okkur fr v a hann sanni tilveru sna! ar nst er listi yfir nokkur tkn, “sem menn hafa tala um”:

a. Samviskan bau mr a gera etta.
b. g bast fyrir og fann innri fri.
c. g las Biblunni, og fannst Gu tala til mn.
d. etta virtist vera kraftaverk.
e. g fann, a g gat ekki lifa n Gus.

Dmi b, c, og e lsa innri tilfinningu og bendir varla til tilvistar gus, g gti alveg eins sagt “g fr ba og fannst gu ekki vera til”. Tekur nokkur maur svona “tkn” alvarlega? Dmi a er skiljanlegt, hvernig bendir samviskan til ess a til s snilegur andi? Dmi d er hlgilegt, ar sem kraftaverk virast hafa horfi um lei og flk var upplst. Gat hfundurinn ekki bent kraftaverk?

er kaflinn binn og hfundarnir hafa ekki komi me nein rk fyrir tilvist gus rtt fyrir a segja a “margt verldinni, skpuninni [bendi] til ess a Gu s til”. Nst mun g lta ara bk sem jkirkjan hefur nota vi fermingarfrslu, Fermingarkveri eftir sra Pl Plsson. Vonandi mun Pll a minnsta kosti reyna a rkstyja tilvist gu.


1 Jan Carlquist og Henrik Ivarsson, Lf me Jes, Einar og Karl Sigurbjrnssynir ddu og stafru. skulsstarf jkirkjunnar. Reykjavk 1979. bls. 4

2ibid. bls 5-6

3Martin Levander, Heimspeki, Aalheiur Steingrmsdttir og rstur smundsson ddu. Ml og menning. Reykjavk 1997. bls 11-13

Hjalti Rnar marsson 29.11.2005
Flokka undir: ( Rkin gegn gui )

Vibrg


Svanur Sigurbjrnsson - 29/11/05 01:34 #

Takk fyrir a koma fram me etta hr Hjalti Rnar. essi mlflutningur fyrir tilvist Gus fermingarfrslunni er me lkindum. a er ljst a hfundurinn/hfundarnir eru sjlfir ti ekkju varandi rkfrslur og bera v algert rugl bor fyrir brnin. eir lkja vandanum bakvi spurninguna um tilvist gus vi fagurfrilega spurningu ar sem ekki er hgt a benda eitt rtt svar (v a a einfaldlega smekksatrii). Er v spurningin um tilvist gus smekksatrii hj eim? g hlt a kirkjunnar menn tkju etta alvarlegar. eir virast hst ngir me a a ekki s hgt a sanna tilvist gus t fr v a a s sannanlegt eli snu. trleg rkleysa v a lkt og me tannlfinn er ekki hgt a sanna a myndaar "fgrur" su til. Hvenr tla trair a gera sr etta ljst?


Hjalti (melimur Vantr) - 29/11/05 12:42 #

J, a er afar heiarlegt a bera saman tilvist gus og gildisdma.

Annars er kannski rtt a minnast a a g fermdist fyrir um a bil ratug san og a er notu nrri tgfa af bkinni nna, veit ekki hvort einhverju hafi veri breytt.


farfuglinn - 30/11/05 16:16 #

Mia vi ennan pistil hefur fermingarfrslan ekki batna miki san g fermdist, illu heilli, fyrir allmrgum rum.

a var einmitt fermingarfrslunni sem g missti endanlega barnatrna. Var me msar spurningar sem g lagi fyrir prestinn og fkk svr sem voru lka t r k og essi dmi sem i birti arna.

g held a hfundarnir haldi a 14 ra unglingar su ekki eins skynsamir og eir eru raun og veru, alla vega margir eirra.


Hjalti (melimur Vantr) - 30/11/05 23:11 #

"Hfundarnir" vita ekkert um hve skynsamir 14 ra unglingar eru en eru einungis a benda hve llegur rkstuningur kirkjunnar er.


Birgir Baldursson (melimur Vantr) - 01/12/05 00:49 #

Er hann ekki a tala um hfunda Lf me Jes?


Hjalti (melimur Vantr) - 01/12/05 00:58 #

h...haha..misskildi etta.


Baldur - 19/12/05 10:43 #

g var a velta essu llu fyrir mr og spuri sjlfan mig essarar spurningar, hvar byrjai allt? Sagt er Biblunni a Gu hafi skapa heiminn 7 dgum, .e jafn mrgum dgum og vikan er. Svo hafa vsindin komi me essa hugaveru kenningu um mikla hvell. En mli er bara annig a g var efins um hvar allt byrjai. Var eitthva sem kom essu llu af sta, eitthva yfirnttrulegt. annig a g komst a v a hvernig sem maur reynir a afsanna a a a s eitthva fyrir ofan okkur lendir maur stundum essari spurningu, hvar byrjai allt.


Hjalti (melimur Vantr) - 19/12/05 15:28 #

Baldur, g s ekki hvernig gu leysir neitt a vandaml. Vi vitum ekki hvers vegna eitthva er til, en a stinga upp v a "gu" svari einhverju er bara a fra vandamli einu skrefi aftar. (sbr essa grein)


Baldur - 20/12/05 16:30 #

Hjalti, eina vandamli stunni er a a getur ekki enn svara essari "auveldu spurningu" sem g setti fram. veru allavegana a gera r grein fyrir v a ekkert gerist af sjlfu sr, er g ekkert endilega a tala um neitt trartengt. Fyrst ekkert anna er heiminum en a sem vi sjum vri auvelt a afsanna fjldann allann af hlutum.


Kalli - 20/12/05 16:49 #

Er etta ekki smu ntum og a segja a ef maur finnur ekki bllyklana sna hljti hulduflk a hafa teki ?


Baldur - 20/12/05 19:08 #

Kalli, nei v a er meira ori a oratiltki heldur en tr.


G2 (melimur Vantr) - 20/12/05 19:50 #

Spurningunni um "hvar byrjai allt?" verur hver a svara fyrir sig, en a mnum dmi er slk spurning meingllu. Douglas Adams, s ndvegis rithfundur, tti svar vi henni - 42. Hva meinar t.d. me "allt"? Ea "hvar", svo maur tali n ekki um "byrjai". essi spurning er sprottin af smu rtum og hin um tilgang og er mjg sjlfmiu anthropogen. Einnig spilar tungumli hr inn , en me v fum vi verkfri til a tj okkur um eitthva sem enginn hefur reynt. A essu sgu vil g sna umrunni aftur a efni greinarinnar.

Er ekki magna a prestarnir skuli ekki vija viurkenna a 14 ra krakkar su brn. au eru a dmi kirkjunnar ngu rosku til a selja slu sna eilfar hendur drottins og sonar (mara er hornkerling, svo vi ltum hana liggja milli hluta). En a dmi smu presta eru au of rosku til a gera nokku anna, t.a.m. detta a og gifta sig (ekki endilega essari r). Svo jarma eir um allt gjafasukki! Og eftir v sem mr skilst er ferming ekki eitthvert sluhjlparatrii. Eftir stendur gtis part, sem hgt er a halda n leiindanna er fylgja kirkjunni.


Baldur - 20/12/05 22:36 #

Fermingin er orin a athfn og siur til margra alda. Satt er a a krakkar n til dags sp ekkert hlutunum og eru til tlur um a a helmingur barna sem fermast su ekki viss hvort au tra nokku. En verst finnst mr a skulir nota ori prestar sem heild um alla presta hr lendis v enginn er eins og til eru prestar sem ganga ekki heilir til skgar. A selja slu sna er heldur ekki gott or ar sem skuldbindingar fermingar eru aeins
r a maur segist tla a tra gu, sem sagt tra eitthva og hafa einhvern tilgang lfinu annan en ann a geta ekki plt hlutunum og g hvort eir gtu veri rttir ea rangir.

Svo arf aur lka a pla heiminum me hlutdrgum htti og g hvort eitthva gti veri ea ekki. Enn hefur ekki nokkur sla geta svara spurningunni um a hvar allt byrjai nema me llegu kommenti um a sem einhver annar sagi ea geri.


jogus (melimur Vantr) - 20/12/05 23:18 #

Enn hefur ekki nokkur sla geta svara spurningunni um a hvar allt byrjai

a er satt, enginn hefur geta svara eirri spurningu, mesta lagi hafa menn leitt lkur a rttu svari.

Hins vegar muntu ekki f nein svr hr, athugasemdunum vi essa grein, enda segir litlu boxi hrna rtt fyrir ofan innslttarsvi: "Ef a sem i tli a segja tengist ekki essari grein beint bendum vi spjallbori". g skora ig a fara me essar plingar anga, a eru mun meiri lkur a fir einhver vibrg ar.


Kalli - 21/12/05 15:34 #

Baldur: g setti fram dmi um bllyklana sem vandaml sem skortir svar vi. Kannski ekki gott dmi en a a maur viti ekki (me vissu) hvernig eir tndust skapar ekki tilvistargrundvll fyrir hulduflk. a a engin hr geti hafi reium hndum svari vi lfinu, alheiminum og llu ir ekki a Gu hljti a vera til.

ess fyrir utan skil g ekki athugasemd na varandi a g s a tala um oratiltki en ekki tr. Mr snist hn ekki vera neitt anna en trsnningur.


G2 (melimur Vantr) - 21/12/05 15:50 #

Baldur, varandi essa athugasemd: "En verst finnst mr a skulir nota ori prestar sem heild um alla presta hr lendis v enginn er eins og til eru prestar sem ganga ekki heilir til skgar."

Enginn prestur gengur heill til skgar. arft a vera algerlega r tengslum vi raunveruleikann til a taka prestvgslu og halda fram trarbullinu kinnroalaust.

Loka hefur veri fyrir athugasemdir vi essa frslu. Vi bendum spjalli ef i vilji halda umrum fram.