Allar frslur Allir flokkar Sos Um flagi rskrning Lg Spjallid@Vantru Pstfang Vantru@Facebook Vantru@Youtube Vantru@Twitter

samrmi: Trflagsskrningar- og fermingaraldur

mars ri 2006 var greint fr v aukablai Morgunblasins um fermingar, drengur einn hefi fengi srstaka undangu fr biskupi til ess a fermast 12 ra. g lagi inn fyrirspurn Tr.is: „Hvers vegna urfti leyfi fr biskupnum?“ Kristjn Valur Inglfsson svarai mr:

[Biskup] er sti yfirmaur kirkjustarfsins. jkirkjunni er meginreglan s a brn fermist v ri sem au fylla fjrtn r. a er gmul hef fyrir v a egar miki vantar upp s ska eftir v vi biskupinn a hann veiti undangu og leyfi a barni s fermt. stan er m.a. s a ar me arf presturinn sem fermir a rkstyja skina me umsgn um roska og ekkingu barnsins sem hann gefur biskupnum. Hr er ekki um lg ea reglur a ra, heldur fyrst og fremst ga venju. lklegt er a nokkrar lkur su v a biskup myndi synja leyfisins ef presturinn metur a svo a barni megi ferma.

En hvaa heimild hefur biskup til ess a gefa slka undangu? Hva segja landslg? lagasafni slands er skrt komist a ori um lglegan aldur fermingarbarna (leturbreytingar mnar):

1. a skal vera aalregla, a prestar megi eigi taka brn til fermingar, au er fermast eiga, fyrr en au eru orin fullra 14 ea 15 ra, me v a brn, sem yngri eru, kunna sjaldan a meta rtt, ea hafa hugsun a fra sr nyt a er kennarar eirra leia eim fyrir sjnir og brna fyrir eim, og skynja eigi, hve ingarmikill sttmli s er, er au fermingunni endurnja og stafesta. er ess a gta um tmakvrun essa, a brn, sem eiga a fara langferir, svo sem til Indlands ea Vesturheimseyja, m taka til fermingar, a hlft r ea nokku meira skorti til ess a au hafi n greindum aldri, og eins er a, ef a ber vi, a barn, sem eigi er ori fullra 14 ra, verur httulega sjkt, og beiist ess sttarsng sinni, a mega njta hins heilaga sakramentis, og hefir innilega r eftir v, skal a prestinum leyft vera, ef hann telur barni vera vel upplst, a veita v hluttku essu sluhjlparmeali.

Er einhverjum blum um etta a fletta? Biskup getur gefi srstaka undangu til ess a ferma barn sem er 13 rs ef afbrigilega srstakar stur hnga a v. Brn sem eru fermd yngri, ea hafa ekki srstaka undangu, eru einfaldlega fermd lglega.

Stundum er essu svara me v a brn su svo miklu roskari dag en au voru fyrir tveim ldum san, egar lgin voru sett. stuttu mli sagt, er a bull og vitleysa. Fram tuttugustu ld var liti svo ferminguna, a me henni vri flk „teki fullorinna manna tlu“ og eftir hana fru ungmenni oft vist sem hj og fru a vinna fyrir sr. Hver mundi kalla krakka gagnfraskla dag fullorna?

g hef heyrt presta tala um a a s sorglega hrokafullt vihorf til ungmenna, a treysta eim ekki betur ea halda a au su heimsk. Er hgt a taka essu alvarlega? Er einhver prestur sem heldur alvrunni a a s a sem gagnrnendur meina? Sami prestur mundi vntanlega halda a maur teldi 8 ra barn vera heimskt ef maur vildi ekki treysta v fyrir bifrei ea skotvopni. a er ekki a sem mli snst um. 13 ra brn eru einfaldlega ekki ngu rosku til ess a geta teki essa kvrun. Kirkjan kemur auk ess upp um a sjlf, a hn er vel mevitu um etta. Nmsskr fermingarstarfanna skrifar Mara gstsdttir nefnilega nokku sem vert er a halda til haga:

Flagshpurinn hefur meira hrifavald, en foreldrar minna, egar ungmennin vera hari foreldrum snum tilfinningalega. hrif flagshpsins eru hva sterkust 8. og 9. bekk. stareynd er mikilvgt a nta sr fermingarstrfunum. [s. 20]

En gott og vel. Segjum a 13 ra brn su ngu rosku til ess a geta gert lfsafstu sna upp vi sig sjlfstan og upplstan htt. Hvernig vri a gta samrmis? eyublai jskrr er skili a flk urfi a hafa n 16 ra aldri til a geta breytt trflagsskrningu sinni n leyfis forramanna. Ef kirkjan fst hvorki me gu n illu til a htta a ferma hrnu brn, vri a minnsta sem hn gti gert a styja a lka a au geti sjlf ri trflagsskrningu sinni vi sama aldur.


Heimild:
Mara gstsdttir: Nmskr fermingarstarfanna, Frslu- og jnustudeild kirkjunnar, Reykjavk 1999.
Lagasafn slands: Tilskipun um ferminguna vef Alingis.

Vsteinn Valgarsson 07.11.2007
Flokka undir: ( Fermingar , Kristindmurinn )

Vibrg


Haukur sleifsson - 07/11/07 08:28 #

g hef heyrt v fleygt a essi lg sem um rir su eldgmul konungleg tilskipun sem hefur ekki veri dmt eftir til essa. Enldilega leirtti ef rangt reynist.


Vsteinn Valgarsson (melimur Vantr) - 07/11/07 08:48 #

g hefi auvita tt a nefna au me hinni heimildinni, en lgin heita "Tilskipun um ferminguna" og eru vissuelga eldgmul -- fr 1759. au hafa samt aldrei veri numin r gildi, og rkin sem eru fr eim eru jafngild dag og au voru fyrir hlfri riju ld san.


frelsarinn@gmail.com (melimur Vantr) - 07/11/07 08:58 #

Mig minnir a a s eim lgum sem kirkjan talar niur til krypplinga og sem hneykslun gtu valdi fermingadaginn. Slka einstaklinga samkvmt lgunum a ferma heima. lgunum kristallast fordmar hins gamla kristna samflags gegn ftluum. essi lg eru enn gildi.


Haukur sleifsson - 07/11/07 10:34 #

En fyrir v er ekkert lagalegt fordmi.


Vsteinn Valgarsson (melimur Vantr) - 07/11/07 10:52 #

a stendur samt lgunum. jkirkjan ekki a fara eftir landslgum?


Teitur Atlason (melimur Vantr) - 07/11/07 12:16 #

etta er afar srkennleg stareynd. Getur veri a rkiskirkjan hafi broti lg ll essi r? Er virkilega veri a gera undangu ll fermingarbrn sem eru ekki orin 15 ra?

Vri ekki r a f r essu skori hj ar til gerum yfirvldum?


Vsteinn Valgarsson (melimur Vantr) - 07/11/07 13:04 #

a eru ekki gerar undangur. Skv. essu er g t.d. lglega fermdur; g var bara 13 ra, 5 mnaa og 5 daga gamall egar g fermdist svo g taki dmi.


Brynjlfur orvararson (melimur Vantr) - 07/11/07 20:21 #

Nemendur 8. bekk sem fermast a vori eru 2/3 13 ra en 1/3 14 ra (sirkabt). a virist v vera lgbrot a ferma au! Fermingin tti raun a vera 9. bekk samkvmt essu.

Leit vef Alingis: Ferming

Lgin fr 1759 eru lagasafni Alingis vefnum og skv. v eru au gildi. ar er einnig a finna lg fr 1827 sem kvea nnar um etta:

1) Eftirleiis skal a vera valdi biskupanna, a veita leyfi til ess, a brn su tekin til fermingar, a nokku vanti , a au hafi n hinum lgbona 14 ra aldri. Slka undangu m eigi veita, nema svo srstaklega s statt um hagi foreldranna ea kvrun barnsins, a hn veri a ltast randi fyrir velfer ess, og auk ess skal ess nkvmlega gtt, a barni hafi a fullu last ekkingu, sem gert er r fyrir sklatilskipununum, og a siferi ess s svo, a ekkert geti a v leyti veri til fyrirstu slkri vilnun. a m heldur ekki vanta nema lti aldur barnsins, ef undangan a fst, og jafnvel tt allt anna mli me undangunni, eigi meira en 6 mnuir. A ru leyti skal biskup leita lits hlutaeigandi prests og prfasts, ur hann veitir undanguna.

Samkvmt essari klausu virist biskup geta frt fermingaraldur niur 13 r og 6 mnui. Ef fermt er um pska er einhver hpur nemenda (20-30%) ekki binn a n eim aldri.

Auk ess er etta ekki sjlfkrafa undanga skv. lgunum fr 1827. Hana arf a veita fyrir hvert barn fyrir sig.

Lg um jkirkjuna (nr 78/1997 me ornum breytingum) nefna bara fermingu einum sta:

20. gr. Kirkjuing hefur sta vald mlefnum jkirkjunnar innan lgmltra marka. ... Samykktir um kenningarleg mlefni, gusjnustuhald, helgisii, skrn, fermingu og altarissakramenti vera a sta umfjllun prestastefnu ur en r hljta endanlega afgreislu kirkjuingi.

arna er hnykkt um a kirkjuing hafi sta vald urfi a vera innan ramma laganna.

etta er n hi athyglisverasta ml!


Teitur Atlason (melimur Vantr) - 07/11/07 20:44 #

G held a Vantr tti a senda erindi til mbosmanns Alingis...

Mia vi undirtektir r sem athugasemdir trleysingja hafa fengi hj hinu opinbera er g viss um a vi urfum ekki a kva niurstunni...


siggi la - 08/11/07 00:03 #

etta er greinilegt lgbrot en hentar kirkjunni vel v kaflega fir unglingar essum aldri eru farinn a velta alvarlega fyrir sr trmlum og fljta bara me.

Nnast a eina sem g s eftir lfinu er a hafa fermst. Var farinn f efasemdir og hugsa gagnrnt og velta fyrir mr trmlum en ekki nrri ng v g var samt fastur vijum vanans v endanum geri g "bara eins og allir hinir".


Teitur Atlason (melimur Vantr) - 08/11/07 01:26 #

Gur punktur Siggi la. etta er rugglega stan fyrir vi a rkiskirkjan vill ferma svo ungt flk.

-Vegna ess a a hefur ekki leitt hugann a trmlum. skjli ungs aldurs essara barna viheldur rkiskirjan essu ill-gerningi og um lei framlengir tilvist sna um eina kynsl vibt..


Snorri Magnson - 05/12/07 23:20 #

Hvers vegna er Vantr a velta sr upp r fermingunni og lagalegu umhverfi hennar?


Vsteinn Valgarsson (melimur Vantr) - 07/12/07 05:26 #

Hvers vegna helduru? Fermingin er eitt helsta tki kirkjunnar til ess a klfesta brn sem annars mundu lta sr standa sama. au eru lokku me gjfum og rst af flagahpi til ess a undirgangast essa athfn, sem kirkjan notar san sem rttltingu fyrir framhaldandi forrttindum snum.


osks - 08/12/07 17:39 #

g s eftir a hafa fermt mig og finnst gaman a lesa a fermingin mn var tknilega s lgleg (tli g geti sagt a g s ess vegna ekki fermd?), en g er samt nokku viss a tt fermingaraldurinn hefi veri 14 og hlfs stain fyrir 13 og hlfs, hefi g samt fermt mig af v a allir hinir geru a.

Tek a samt fram a g var farin a efast um tr mna nokku ur en g fermdist.


Vsteinn Valgarsson (melimur Vantr) - 10/12/07 10:31 #

Tja, g bst a.m.k. vi a getir sagt a srt ekki fermd lglega.


Steingrmur - 12/05/08 19:46 #

Hva var Helgi Hseason gamall egar hann var fermdur? Leysir etta ekki gamalt vandaml hans?

g segi eins og Osks, g var farinn a efast um trnna egar g var fermdur - tlai reyndar ekki a fermast en var eiginlega neiddur til ess (lng saga) a eru allar lkur v a hefi g tt a fermast ri sar hefi g ekki gert a.

stan var ekki s a g vri eitthva roskari en forfeur okkar fyrr ldum - heldur hafi g mun meiri upplsingar til a byggja .

Getur veri a kirkjan viti etta og fri v ferminguna fram?!?


Vsteinn (melimur Vantr) - 13/05/08 08:54 #

Helgi afmli nvember (eins og g) og er v vntanlega lglega fermdur (eins og g). Meini er a tt fermingin s lgleg, hefur kirkjan hinga til verneita a gilda hana. stainn segir kirkjan bara a etta s milli fermingarbarnsins og gus. En hvernig riftir maur samningi vi einhvern sem er ekki til alvrunni?


Snorri A - 23/03/10 01:20 #

g reyndar fermdist egar g var 14 ra. g var einu ri eldri en hinir bekknum og langai a fermast me sklasystkinum mnum og bei v r vibt. g var ekki alvarlega farinn a efast um trna , a skrtna var a g fkk ekki raunverulega kennslu trabragafri(ru en kristni) fyrr en EFTIR a g var binn a fermast. rtt fyrir a var bkin alltaf bara einn kafli um hvert trarbrag en 5 um kristni. egar g var byrjaur a efast alvarlega, var a eina sem hlt mr aeins lengur kristninni var a g hlt a ef g skri mig r jkirkjunni gti g ekki haldi upp Jlin, ar sem g hlt a vri alkristi. En me hjlp vantr, var g andkristnitnleikum ar sem g las raunverulegan sannleikann um jlin og hvernig kristninn rauninni bara tileinkai sr hana, etta vri raun heiinn siur. g brjlaist og skri mig samstundis r jkirkjunni, me eyublai sem g fkk fr ykkur kumpnum, ehhe :P

Loka hefur veri fyrir athugasemdir vi essa frslu. Vi bendum spjalli ef i vilji halda umrum fram.