Allar fęrslur Allir flokkar Sos Um félagiš Śrskrįning Lógó Spjallid@Vantru Póstfang Vantru@Facebook Vantru@Youtube Vantru@Twitter

Daušaklįmišnašurinn

Į endanum deyjum viš öll, vonandi södd lķfdaga, sįtt ķ fašmi fjölskyldunnar. Žaš er ekkert slęmt viš daušann og engan trśleysingja hef ég hitt sem óttast žau tķmamót. Aušvitaš óttast allir sįrsauka og óžarfa kvalir į daušastundinni. Einnig erum viš öll ósįtt žegar fólk deyr ótķmabęrum dauša svo ekki sé talaš um andlįt barna. Žaš eru einmitt vķsindin sem hafa hjįlpaš okkur aš gera daušann léttbęrari og koma ķ veg fyrir óžarfa dauša. Ekkert annaš afl ķ samfélaginu vinnur annaš eins afrek į hverjum klukkutķma.

Hér fléttast inn ķ slysarannsóknir meš tilheyrandi forvörnum og störf björgunarašila. Žvķ nęst eru žaš lęknavķsindin sem bęši koma ķ veg fyrir ótķmabęran dauša og lķkna óžarfa žjįningar fólks į daušastundinni. Ķ heilbrigšu samfélagi eru žaš svo félagsrįšgjafar, sįlfręšingar, lęknar og hjśkrunarfręšingar sem geta undirbśiš fólk og ašstošaš žegar mest į reynir. Hér skiptir öllu viršing fyrir lķfinu og réttlįt samfélagsleg ašstoš viš žann sem deyr og ašstandendur hans.

Hér vildi ég aš helst aš greinin mķn endaši meš sérstökum žökkum til allra fagašila sem bęši koma ķ veg fyrir ótķmabęran dauša og lina andlegar og lķkamlega žjįningar. En įstandiš er ekki svo gott ķ okkar samfélagi. Žvķ heill daušaklįmišnašur veltir hér į landi milljöršum króna į hverju įri og žrķfst ķ skjóli žess hve mįlaflokkurinn er viškvęmur. Ég er ekki aš tala um śtfarastjóra eša lķkbķlstjóra. Nei, heldur ógešfelldan hindurvitnaišnaš sem mergsżgur fjįrmuni fólks ķ örvęntingu, bęši žann lįtna sem og ašstandendur hans. Žessi išnašur er hręšilega uppįžrengjandi og hefur hįtt um eigiš įgęti.

Mig langar aš fordęma mjög haršlega žennan išnaš sem gerir śt į erfileika fólks og smżgur sig inn į fórnarlömbin žegar žau eru veikust fyrir, allt frį mišlum og skottulęknum til žjóna trśarinnar. Ekki bara hefur žetta fólk višhaldiš bölvanlegum ranghugmyndum um daušann, heldur eru orš žess og ęši leikžįttur fįrįnleikans. Gott dęmi um hversu langt žetta fólk gengur ķ aš segja ósatt er aš engum mišli né presti ber saman um hvaš gerist eftir daušan. Góša amman er żmist endurholguš, svķfandi hérna megin eša hinum megin, geymd hjį guši, ķ himnarķki, bķšur upprisu holdsins, komin ķ ašrar vķddir, bišur aš heilsa og lķšur vel. Allt gegn greišslu, amen.

Žessi óhugnanlegi išnašur hefur grafiš sig djśpt inn ķ samfélagiš, żmist ķ formi sjįlftökuhóps sem fer bakdyramegin ķ fjįrmuni almennings ķ gegnum skattakerfiš, eša ręnir fólk į götum śti. Allt er žetta sišlaust og gert ķ nafni trśar eša kęrleika. Žaš er ęriš verkefni aš draga śr mętti daušaklįmišnašarins. Žessi išnašur mun aldrei skammast sķn og mun aldrei taka rökum. Eini möguleikinn er aš forša fórnarlömbunum frį honum og gera išnašinn verkefnalausan. Žaš er starf hins hjįlpsama trśleysingja.

Frelsarinn 22.01.2007
Flokkaš undir: ( Efahyggja )

Višbrögš


Jón Magnśs (mešlimur ķ Vantrś) - 22/01/07 10:47 #

Góš og žörf grein, t.d. finnst mér lélegt hve fįir (raunverulegir) valmöguleikar eru žegar kemur aš śtförum. Žaš er dapurt aš sjį hve mikiš kirkjan einokar žennan bransa.

Einnig vil ég minnast į aš žegar ég hef talaš viš fólk um daušan (gerist nś ekki oft) žį hefur mér oft fundist aš žeim mun trśašra fólk er, žeim mun óttaslegnara viršist žaš vera viš daušann.

Kannski er žetta ķmyndun ein en žaš vęri gaman aš sjį einhverja könnun į žessu.


Jói - 22/01/07 11:45 #

[Eyddi śt hluta athugasemdar - Matti]

Jamm.... Ešli mannsins er jafnan athyglisvert. [eytt] Kęri frelsari ég skil žig aš nokkru leiti en mér finnst kanski óheppilegt aš bera saman skottulękna,mišla og presta. Skil ekki samlķkinguna. Daušaklįm ? Ert žś meš einhverjar sérstakar óskir varšandi žķna eigin śtför ? [Eytt]


Nanna - 22/01/07 12:11 #

"... sem geta undirbśiš fólk og ašstošaš žegar mest į reynir. Hér skiptir öllu viršing fyrir lķfinu og réttlįt samfélagsleg ašstoš viš žann sem deyr og ašstandendur hans."

Žetta segir žś um m.a. félagsrįšgjafa og sįlfręšinga. En er žaš ekki lķka žaš sem kirkjunnar menn eru aš gera? Undirbśa žaš fólk, sem hallast aš slķkum skošunum, fyrir daušann śt frį žeim hugmyndum sem žaš hefur um hann. Aš tala um aš žetta sé išnašur sem "gerir śt į erfileika fólks og smżgur sig inn į fórnarlömbin žegar žau eru veikust fyrir" - vęri ekki alveg eins hęgt aš segja žaš um sįlfręšingana? Ķ bįšum tilfellum er um aš ręša "sįluhjįlp", hśn er bara snišin aš įkvešnum lķfsskošunum ķ hvoru tilfelli fyrir sig. Žaš vęri jafn rangt aš taka trśarlega sįluhjįlp śt śr samfélaginu og žaš vęri aš taka śt sįlfręšilega sįluhjįlp; meš žvķ vęri veriš aš vanvirša lķfsskošanir hluta samfélagsins.


Birgir Baldursson (mešlimur ķ Vantrś) - 22/01/07 12:37 #

Hér er ekki veriš aš tala um aš fjarlęgja žetta einn tveir og žrķr og skilja trśaš fólk eftir ķ tómarśmi. Žaš sem okkur liggur helst į hjarta er aš efla gagnrżna hugsun svo komandi kynslóšir sjįi ekki įstęšu til aš halla sér aš trśnni. Trśin er bęši óžörf ķ upplżstu nśtķmasamfélagi og stórskašleg ķ žokkabót.

Sį tķmi mun koma aš trśarbrögšin finnist ašeins į forngripasöfnum, en viš reynum eftir mętti aš flżta fyrir žeirri žróun, t.d. meš greinum eins og žessari.

Ég veit ekki meš Frelsarann, en sjįlfur ętla ég aš sjį til žess aš dauši minn og śtför fari alfariš fram įn aškomu hindurvitnabošenda hvers konar. Hindurvitnabošandi vinir mķnir og kunningjar geta aš sjįlfsögšu veriš ķ įdķensinu en engum mun lķšast aš hefja upp raust sķna til aš dįsama einhver ęšri mįttarvöld viš žetta tękifęri.


Žorsteinn Įsgrķmsson - 22/01/07 13:01 #

Fķn grein sem żtir viš hlutum sem mašur veltir ekki nęgilega mikiš fyrir sér. En žaš var eitt sem stakk mig ķ žessari grein: "Žaš er ekkert slęmt viš daušann og engan trśleysingja hef ég hitt sem óttast žau tķmamót." Ég held aš žó mašur óttist ekki žaš aš verša sendur til helvķtis ķ staš himnarķkis eša eitthvaš įlķka, žį geti trślausir alveg óttast óvissuna (alveg eins og ekki er hęgt aš sanna trś er ekki hęgt aš sanna aš ekkert gerist viš daušann og žaš skapar einmitt óvissu og óvissa er ķ mörgum tilfellum įvķsun į ótta). Einnig geta trślausir óttast um afleišingar daušans, t.d. aš eitthvaš įkvešiš sem žeir hafa stundaš eša stašiš fyrir (skošanir, hugmyndir eša annaš) verši gleymdar og muni koma afkomendum žeirra illa ķ framtķšinni. En ef meiningin var aš trślausir óttist ekki sjįlfan tķmapunktinn aš deyja, ž.e. hvaš verši um sįlina og allt žaš, žį er ég alveg sammįla žér :)


Jón Magnśs (mešlimur ķ Vantrś) - 22/01/07 13:27 #

Žaš er örugglega žessi óvissa hjį trśušum sem skapar žennan ótta. Hjį trślausum er minna um žennan ótta, ég vil helst ekki fullyrša of mikiš um žetta žar til ég sé einhver gögn sem styšja žessa skošun mķna en "for arguement sake" žį skulum viš lįta žetta standa.

Hjį trślausum er "eftirlķfiš" endeimis vitleysa, fundiš upp af fólki sem sęttir sig ekki viš daušann. Žaš er ekkert sem bendir til žess aš žaš sé til lķf eftir daušann, nįkvęmlega ekki neitt. Žannig er mašur fyrir löngu bśinn aš sętta sig viš aš žetta er eina lķfiš sem mašur į og um aš gera aš lifa lķfinu eins og mašur vill.

Margir trśmenn vilja lįta višhorf trślausra til lķfsins sżnast svartsżnt og neikvętt en mér finnst žaš alls ekki žannig. T.d. er ég ótrślega žakklįtur aš eiga lķtinn glugga mešvitundar į žessari plįnetu og reyni aš lįta gott af mér leiša. Lķfiš er svo ótrślegt kraftaverk og aš ég skuli vera lifandi į žessari stundu er ennžį ótrślegra, žvķ er lķfiš rosalega mikilvęgt og ekki žess virši aš sóa ķ einhverja vitleysu.


Fridrik - 22/01/07 13:49 #

Daušaklįmišnašur, žetta er frįbęrt orš og lżsir viršuleika žessa išnašar vel. Mikilvęg grein.


Žorsteinn Įsgrķmsson - 22/01/07 14:54 #

Gleymdi aušvitaš aš minnast į žaš aš ég er hjartanlega sammįla Frišrik um oršiš Daušaklįmišnašur. Žetta er algjört gull af orši og ég hló ašeins of mikiš žegar ég las žetta fyrst :D


Gušmundur - 25/01/07 01:49 #

Hvaš vitiš žiš um lķf eftir daušann?? hęttiš žessum huglęgum fullyršingum, hęttiš aš žykjast vera svona miklir vķsindamenn, ég vona aš vantrś nįi ekki aš smjśga sķnum skošunum ķ įtt aš almenningi, enda myndi žaš ekki vera mörgu leyti skįrra en hjį prestunum.

Žaš er skįrra aš segja aš žaš sé óvķst hvaš gerist eftir "daušann" en aš fullyrša um hvaš gerist eftir hann žykir mér vera algjör hindurvitni. Og ķ raun eru helling vķsbendingum fyrir lķf eftir daušann. Vogiš ykkur aš opna hugann, hreinsa tilfinningarnar, sżna hlutleysi og skošiš žęr. Žiš hljótiš aš geta žaš. Žetta vantrśar/debunk fyrirbęri er léleg tķska. Eflaust upptil hópa menn sem hafa ekki stjórn į fordómum sķnum.


Birgir Baldursson (mešlimur ķ Vantrś) - 25/01/07 04:58 #

Og ķ raun eru helling vķsbendingum fyrir lķf eftir daušann.

Nei, ekkert sem ekki er bśiš fyrir löngu aš hrekja. Ef žś ert aš tala um astralflakk śt śr lķkamanum, reynslulżsingar af ljósi viš enda rörsins og samtöl viš lįtna ęttingja gegnum mišil, žį stendur ekki steinn yfir steini ķ öllu žvķ klįmi. Žaš eru nįttśrlegar skżringar į žessu öllu, en trśmennirnir žverskallast viš aš hlusta į slķkt af žvķ aš žaš fer į svig viš óskhyggju žeirra. Žeir haga sér aš žvķ leżtinu eins og sköpunarsinnar gagnvart žróunarkenningunni.

Žaš bendir einfaldlega ekkert til lķfs eftir daušann, enda er lķf vel śtskżrt fyrirbęri og mešvitundin augljóslega afrakstur heilastarfs.

Žaš er ekki okkar aš afsanna fullyršngar trśmanna um lķf eftir daušann, heldur žeira aš sżna fram į žaš. Efi og gagnrżnin hugsun er bara heilbrigšur og góšur mįti žegar kemur aš žessum mįlum, rétt eins og öllum öšrum.

ég vona aš vantrś nįi ekki aš smjśga sķnum skošunum ķ įtt aš almenningi, enda myndi žaš ekki vera mörgu leyti skįrra en hjį prestunum.

Žś óskar žess semsagt aš fólk fįi įfram aš lifa ķ lygi, lygi sem nęrir buddur margra og višheldur heimsku og fįfręši. Žś vonar aš fólk fari ekki aš treysta haldgóšum rannsóknarnišurstöšum heldur hķmi trśgjarnt viš žröskuld loddara og svikara. Falleg hugsjón eša žannig...


danskurinn - 25/01/07 10:27 #

Birgir skrifar: ”... lķf [er] vel śtskżrt fyrirbęri og mešvitundin augljóslega afrakstur heilastarfs.”

Lķf er ótrślega illa śtskżrt fyrirbęri. Mörkin milli lķfs og dauša eša mešvitundar og mešvitundarleysis eru į hreyfingu. Stutt er sķšan "upplżstir" menn įlitu aš dżr og jafnvel menn af ólķkum kynžįttum vęru ķ raun ekki lifandi eša hefšu ekki vitund eins og žeir sjįlfir. Nś į dögum setja sumir mörk mešvitundar žar sem er nęgjanlega žroskaš taugakerfi. En aušvitaš munu žessar skilgreiningar breytast eftir žvķ sem žekkingu okkar fleygir fram. Skįrra vęra žaš nś Birgir, ef viš vęrum žegar komnir aš endimörkum žekkingar okkar og lķf vęri ķ raun vel śtskżrt fyrirbęri eins og žś slengir fram sem dęmalausri fullyršingu. Sķšast ķ dag var frétt i Fréttablašinu um aš danskir vķsindamenn teldu aš hugsun leyndist vķšar en ķ heilanum. Žaš fannst mér góš frétt.

Daušaklįmišnašurinn er ķ dżršlegasta veldinu sķnu į hįtęknisjśkrahśsum. Žangaš sogast mestir fjįrmunir heilbrišisžjónustunnar žar sem daušvona fólki er haldiš į lķfi meš lyfjum og hįtęknibśnaši fram ķ raušan daušann og ekkert til sparaš. Tilgangurinn er óljós. Žetta į ķ raun ekkert skylt viš aš lęknisfręši eša lķkn žjįšum heldur er žetta žjónusta undir ótta fólks viš aš deyja og hręsni sem oft brżst śt sem reiši ķ staš sorgar. Daušatrś kristninnar og efnishyggjunnar er dżrkeypt og langdżrust ķ fyrrnefndri lęknisfręši sem einblķnir į holdiš. Į žessum spķtölum voma svo prestarnir eins og hver annar draugagangur aftanśr forneskju og bķša eftir hinu óumflżjanlega, sölumenn daušans.


Birgir Baldursson (mešlimur ķ Vantrś) - 25/01/07 21:39 #

Stutt er sķšan "upplżstir" menn įlitu aš dżr og jafnvel menn af ólķkum kynžįttum vęru ķ raun ekki lifandi eša hefšu ekki vitund eins og žeir sjįlfir.

Ekki veit ég hvaša menn žś įtt viš hér, en varla hafa žeir veriš aš enduróma meginstraum vķsindamanna.

Skįrra vęra žaš nś Birgir, ef viš vęrum žegar komnir aš endimörkum žekkingar okkar og lķf vęri ķ raun vel śtskżrt fyrirbęri eins og žś slengir fram sem dęmalausri fullyršingu.

Óheišarlegt. Ég sagši aš lķfiš vęri vel śtskżrt fyrirbęri og žś ętlar aš klķna žvķ į mig aš hafa haldiš žvķ fram aš viš vęrum komin aš endimörkum žekkingar okkar! Hvernig į andskotanum fęršu žaš śt? Hvaš vakir fyrir žér meš svona skrifum, geturšu ekki bara reynt aš tękla žaš sem ég segi ķ staš žess aš gera mér upp skošanir til žess aš rįšast į?


Įsgeir (mešlimur ķ Vantrś) - 25/01/07 22:42 #

„Sķšast ķ dag var frétt i Fréttablašinu um aš danskir vķsindamenn teldu aš hugsun leyndist vķšar en ķ heilanum. Žaš fannst mér góš frétt.“

Var hśn kannski af svipušum toga og fréttin sem žś varst aš apa upp um daginn um skyndiįkvaršanirnar?


caramba - 26/01/07 08:41 #

"Mig langar aš fordęma mjög haršlega žennan išnaš sem gerir śt į erfileika fólks og smżgur sig inn į fórnarlömbin žegar žau eru veikust fyrir, allt frį mišlum og skottulęknum til žjóna trśarinnar."

Eru mišlar og skottulęknar fórnarlömb daušaklįmišnašarins? Žetta er eiginlega of gott til aš vera satt. Žetta minnir mig į įgętan trśleysingja sem krafšist žess į prenti aš "grunnfęrni" yrši kennd ķ grunnskólum landsins :)


danskurinn - 26/01/07 09:04 #

Birgir: "Ekki veit ég hvaša menn žś įtt viš hér, en varla hafa žeir veriš aš enduróma meginstraum vķsindamanna."

Jśjś, žetta voru hvķtir menn ķ Afrķku og vķšar og endurómušu meginstraum vķsindamanna žeirra tķma.

"Ég sagši aš lķfiš vęri vel śtskżrt fyrirbęri og žś ętlar aš klķna žvķ į mig aš hafa haldiš žvķ fram aš viš vęrum komin aš endimörkum žekkingar okkar! "

Ég er ekkert aš klķna neinu į žig og held engu fram um žķnar skošanir. Ég segi ašeins aš lķfiš sé ekki vel skilgreint. Menn eiga ķ vandręšum meš žaš. Žś ętti frekar aš reyna svara efnislega ef žś telur raunverulega aš lķfiš sé svo vel skilgreint. Aš auki tel ķ aš daušaklįmišnašurinn sé ķ sķnu dżršlegasta veldi inni į hįtęknisjśkrahśsum žar sem menn žykast hafa unniš gott verk ef lķf daušvona fólks er framlengt um nokkra daga og jafnvel ašeins nokkrar mķnśtur. Kostnašur heilbrigšisžjónustinnar pr einstakling fer aš stęrstum hluta ķ aš halda fólki į lķfi sķšustu daga, vikur eša mįnušina sem žaš į eftir ólifaš. Notagildi žessarar žjónustu er augljóslega ekki hagstętt fyrir sjśklinginn sjįlfan. Betra hefši veriš aš verja stęrri hluta kostnašarins ķ žjónustu fyrir einstaklinginn į mešan hann var yngri, meš lķfiš framundan og viš žokkalega heilsu.


caramba - 26/01/07 14:55 #

[athugasemd fęrš į spjalliš - Matti]


Khomeni (mešlimur ķ Vantrś) - 27/01/07 13:41 #

Er ekki hęgt aš kęra žetta daušaklįmsišnašarhyski? Žetta er alveg į grensunni.


Birgir Baldursson (mešlimur ķ Vantrś) - 27/01/07 18:53 #

Jśjś, žetta voru hvķtir menn ķ Afrķku og vķšar og endurómušu meginstraum vķsindamanna žeirra tķma.

Og hvaša tķmar voru žaš? Mišaldir? Voru žetta vķsindakenningar eša bara tigįtur sem settar voru fram ķ vķsindsamfélaginu?

Ef žetta voru vķsindakenningar, er žį bśiš aš afsanna žęr? Getur veriš aš žęr standi enn? Getur kannski veriš aš žęr séu jafnvel ótrślega snjallar? Getur veriš aš mešvitundin sé ašeins til stašar ķ heilastórum öpum eins og okkur, en restin af lķfverunum séu ķ raun mešvitundarlausir róbótar?


Birgir Baldursson (mešlimur ķ Vantrś) - 27/01/07 18:59 #

Ég meina, viš sjįlf žurfum ekki annaš en drekka okkur ķ blackout til aš rįfa um, tala viš fólk og framkvęma żmsa verknaši gersamlega įn žess aš mešvitund komir žar nokkuš viš sögu. Ef sį möguleiki er gerlegur okkur mönnunum er žį nokkuš mjög lķklegt aš t.d. flugur eigi sér mešvitund og sjįlfsupplifun? Er ekki megniš af lķfheiminum bara ķ blakkįti žegar upp er stašiš?


Ingi - 27/02/07 14:47 #

Mįliš er aš viš vitum ekki 100 % hvaš gerist eftir daušan, allavega flest okkar. Žannig aš viš getum ekki śtilokaš né fullyrt neitt. Viš lifum ķ algjöru žekkingarlesi og óvissu gagnvart daušanum. Lķfiš veršur žannig įhętta žar sem viš vitum ekki neinar forsendur. Sumir halda žvķ fram aš viš daušan hverfi vitund okkar einfaldlega og žaš getur veriš rétt.Žaš er rökréttast og ekkert annaš veriš sannaš. Hvort sem fólk fulyršir lķf eftir dauša eša ekki er bęši jafn hrokafullt og heimskulegt. Daušinn er okkur ęšri ķ žeim skilningi aš žeir sem hann žekkja eru ekki til frįsagnar. En žrįtt fyrir allt munum viš komast aš žessu.


FellowRanger - 01/03/07 20:24 #

Sammįla og ekki sammįla? Ég er fullkomlega sammįla žvķ aš kirkjan nęrist į syrgjandi fólki og fjįrmįlum žess, en daušinn er, lķkt og kynhneigš, óskyljanlegur. Nįttśran er flókin og óžekkt svo ég hef opinn huga gagnvart žvķ. Ašrar vķddir? Mišilsrugl um daušar ömmur? Veit ekki, en tvķfęddur Messķas sem gekk į vatni um leiš og hann breytti žvķ ķ vķn? Held nś ekki. Jésśs Jósefsson er stęrsti žorpari sem uppi hefur stašiš og ruglaš fólk gleypti viš žvķ. Ég į bįgt meš aš trśa žvķ aš sišmenntaš og upplżst fólk ķ dag lifi enn ķ eldgamalli lygi og rembist eins og rjśpan viš staur aš višhalda žeirri lygi, mér žykir nóg komiš hjį Žjófkirkju Ķslands og lżsi yfir strķši. Ég vil lķka vitna ķ Iron Maiden śr laginu "For the Greater Good of God" af disknum "A Matter of Life and Death". Stutt og laggogtt:

"Religion has a lot to answer for"

Kristnin žį sérstaklega. Frišur śt.

Lokaš hefur veriš fyrir athugasemdir viš žessa fęrslu. Viš bendum į spjalliš ef žiš viljiš halda umręšum įfram.