Allar frslur Allir flokkar Sos Um flagi rskrning Lg Spjallid@Vantru Pstfang Vantru@Facebook Vantru@Youtube Vantru@Twitter

17. september, messa heilags Rberts Bellarmine

dag minnast kalskir Rberts Bellarmine (1542-1621), eins af „frurum“ kalsku kirkjunnar. Hann var kardnli og jesti og af sumum talinn heilagur maur. Bellarmine tti strax bernsku afbragsvel gefinn. Hann var af fremur ftkri aalstt, og bundu foreldrar hans vonir vi a hinn efnilegi sonur mundi veita ttinni nja reisn. Hann gekk ann veg sem var mrgum til frama til forna, sem var a ganga kalsku kirkjunni hnd.

Frgasta rit hans var Disputationes de controversiis christianae fidei, sem kom t runum 1581-1593. Me v tkst hann hendur a mikla verk a taka deilur kristinna manna fyrir me kerfisbundnum htti, og tti mnnum rit hans greia mtmlendum ungt hgg.

Ein af mikilvgustu niurstum Bellarmines var a einveldi vri betra stjrnarform en nnur, ekki sst fyrir kalsku kirkjuna. a arf sjlfu sr ekki a koma neinum vart, og er enda samrmi vi a me hverjum hn hefur jafnan haldi gegn um tina, egar flk hefur stuni undan oki rrkra knga.

Bellarmine svarai skunum mtmlenda um a pfinn vri andkristur me v a andkristur mundi koma skmmu fyrir heimsendi, gyingar mundu taka vi honum sem meistara og krna hann musterinu Jersalem. a er gu samrmi vi ann gamla si kalsku kirkjunnar (eins og svo margra kirkjudeilda) a taka afstu gegn gyingum og klna rgi.

Starfsframi Bellarmines var glsilegur kalska vsu: Hann ritai formla a nrri tgfu Vlgtu, latnesku Biblunnar og hann var skipaur rektor, srlegur eftirlitsmaur me biskupum og loks, ri 1599, kardnli.

a sem er komi fram er meira en ng til a gera einn mann gefelldan augum flestra, en drling augum annarra. ar sannast kannski hi fornkvena, a s sem er hryjuverkamaur fyrir einum er hetja fyrir rum. Eitt skal nefnt til vibtar.

Rbert Bellarmine var rannsknardmari vi rannsknarrttinn, sem ekktur er af ru en gu. Sem rannsknardmari hafi hann meal annars umsjn me mli Giordanos nokkurs Bruno. Bruno arf kannski ekki a kynna, en hann var gufringur, heimspekingur og stjrnufringur sem ttai sig v a heimsmynd Biblunnar vri kolrng, a slin vri miju slkerfisins, stjrnur himinsins vru ekkar slinni okkar, a til vru arir hnettir en jrin og heimurinn vri takmarkalaus. Hann taldi a vitsmunalf rifist flestum rum hnttum. ar sem hann hlt essari hfu ekki fyrir sjlfan sig, var hann a sjlfsgu bannfrur, fyrst af kalikkum og svo lka af ltherstrarmnnum. 1592 gmuu menn kalsku kirkjunnar hann og vi tku margra ra rttarhld. Fyrir sanngirnis sakir skal ess geti a kalska kirkjan kri hann fyrir fleira en a skilja heiminn betur en var leyfilegt. Hann tti lka a vera gulastari, sileysingi, dketisti og fleira slkt.

Rannsknardmarinn Rbert Bellarmine s um rttarhldin. Hann krafist ess a Bruno tki til baka allt sem hann hafi sagt og stangaist vi helgislepjukreddur kirkjunnar. Bruno vildi a ekki. Hann var v endanum rskuraur guningur og dmdur til daua. Vi dmsuppkvaninguna sagi hann vi dmarana: „a getur veri, dmarar mnir, a i kvei upp ennan dm hrddari en g er, sem tek vi honum.

Bruno var hengdur steglu hvolfi, me ginkefli uppi sr, og brenndur bli ann 17. febrar ri 1600. „Kpernkanismi“ var ein dauask af nokkrum. Bruno d sem pslarvottur fyrir gagnrna hugsun og andf gegn kennivaldi. Hendur Bellarmines voru bli - ea rttara sagt sku - drifnar.

rttarhldum yfir Galileo Galilei ri 1616 lt Bellarmine au fleygu, og mjg svo snnu, or falla, a „A halda v fram a jrin snist kring um slina er jafn frleitt og a halda v fram a Jess hafi ekki veri fddur af hreinni mey.“ Fleyg or a snnu. Galilei fkk „vivrun“ fr Bellarmine (vi vitum ll hva a ir talu...), um a rannsknarrtturinn teldi kpernkanskar hugmyndir rangar og varasamar. Galilei kvartai undan v a alls kyns sgur gengu um hann, sem ttu vi mismikil rk a styjast. Bellarmine greindi honum fr v skriflega, hva a vri sem menn segu um hann, og a brf nttist Galilei mlsvrn sinni ri 1633.

Rbert Bellarmine lst Rm ann 17. september ri 1621 og var sumum harmdaui. Hann var tekinn heilagra manna tlu af Pusi pfa XI ri 1930 og ri eftir tekinn tvalinn hp „frara“ kirkjunnar.

Vsteinn Valgarsson 17.09.2006
Flokka undir: ( Kalskan , Vsindi og tr )

Vibrg


Arnold (melimur Vantr) - 17/09/06 12:18 #

Hugsi ykkur Giordano Bruno, a vilja frekar deyja en a hafna sannfringu sinni. Ef essu vri sni vi, hversu margir af eim sem stu rannsknarrttinum hefu veri tilbnir a deyja fyrir sna sannfringu?

a vri rttara a heira Bruno frekar en Bellarmine. a er frumkvlum vsindum eins og Bruno a akka a vi lifum vi au lfsgi sem vi hfum dag.Menn eins og hann , Galileo, Kopernkus og fleirri eru hinar snnu hetjur mannkynsgunar.

Eftir a hafa lesi essa grein er vi hfi a rifja upp or Herra Karls Sigurbjrnssonar:

" Og andi hans og hrif hafa reyndar gert mikilvgasta andlegt afrek okkar tma kleyft, nefnilega raunvsindin, j, og sagnfrina! Einmitt vegna ess a frumforsenda tilverunnar er ekki heimur gosagnanna og hringrs nttrunnar, heldur hugur, vit, vilji og skynsemi sem a baki br allri tilveru. Ori, viskan, sannleikurinn. Gu, sem er a verki sgu manns jru. "


Einar Bjrn - 17/09/06 15:19 #

Hann Rberts Bellarmine (1542-1621) var uppi versta tma trarofstkis sem skeki hefur Evrpu. egar mtmlendur risu upp og geru uppreisn gegn V-evrpsku mialdakirkjunni, skk a hana allt inn innsta kjarna.

eim tma komust margir mjg fgasinnair menn til mikillra metora innan Kalsku kirkjunnar. Kalska kirkjan, sem fram a essu hafi veri fremur mild, gerist mjg hersk og grimm. Kalska kirkjan rengdi mjg a allri frjlsri hugsun og hri listskpun. Fyrir bragi konai endurreisnin talu niur sem fram a essu hafi rifist vel skjli kirkjunnar, en stainn reis upp ntt blmskei skjli mtmlenda Hollandi. Frjls hugsun hefur san tt gan samansta lndum mtmlenda.

Grimmd Kalsku kirkjunnar ni hmarki 30. ra strinu, en egar upphafi ess rust herir Habsborgara inn a sem dag kallast Tkkland og myrtu me blessun varandi Pfa alla Hssta sem eir nu . Eitthva milli 2 - 3 hundru sund Hsstar voru vst myrtir. Kalskir nu me v a trma Hsstum yfirrum Tkklandi njan leik.

a arf varla a taka fram a mtmlendur annars staar ska keisaradminu risu allir sem einn upp til varnar og vi tk langur og mjg bitur friur. 30 ra stri er ekki kalla 30 ra stri t af engu.

Herir mtmlenda brust mjg hatrammlega gegn rsum herja hins kalska keisara. eir ttu msa bandamenn, eins og t.d. Sva og Breta, en einnig - svo skringilega sem a hljmar - Frakka. En Frakkakonungi st stuggur af veldi Keisarans og lt hann ar hagsmuni Frakklands sem rkis ra meiru.

Einar Bjrn


Snbjrn - 17/09/06 17:11 #

Hmmm... segir a, rjtu ra stri heitir ekki rjtu ra stri t af engu... Hugsanlega af v a vari yfir 30 ra tmabil?

Annars m deila um hversu mild kalska kirkjan hafi veri fram a essu. Svo miki er vst a fyrir tma Lthers voru egar kominn t verk bor vi nornahamarinn, sem htuust vi hr um bil allar konur. Margir smvgilegir trarsfnuir hfu veri trmdir fyrir tma Lthers. annig a mild var hn ekki a mnu mati.


Einar Bjrn - 17/09/06 21:55 #

"Svo miki er vst a fyrir tma Lthers voru egar kominn t verk bor vi nornahamarinn, sem htuust vi hr um bil allar konur."

Trarofsknir uru 'mainstream' sta ess a vera jaarfyrirbri.

"Margir smvgilegir trarsfnuir hfu veri trmdir fyrir tma Lthers."

ert ef til vill t.d. a hafa huga sfnu sem spratt upp tengslum vi kenningar prestsins Arius.

Kalska kirkjan var mild 'in the relative' fyrir ennan tma. a var yfirleitt lti duga a bannfra flk refsingarskyni, sem dmi. En sar var a teki af lfi fyrir sambrilegar sakir.

Einnig var hn miklu fljtari til til a grpa til agera gegn ailum.

eldri tmum var flki yfirleitt leyft a ra hlji hluti sem gtu veri 'controversial.' annig gtu menn rannsaka hugmyndir og velt eim fyrir sr. Stku sinnum meira a segja skipti kirkjan um skoun. Ekki um meiginatrii um trarlega kenningu, en n vsindaleg ekking gat annig t.d. fengi samykki eftir auvita langt japl og jaml.

Frgast er egar hn aflagi kenninguna um a jrin vri flt nokkru ur en a siglingar hfust r landsn.

Einar

Loka hefur veri fyrir athugasemdir vi essa frslu. Vi bendum spjalli ef i vilji halda umrum fram.