Allar frslur Allir flokkar Sos Um flagi rskrning Lg Spjallid@Vantru Pstfang Vantru@Facebook Vantru@Youtube Vantru@Twitter

Boorin 10

Bibl

Margir kannast vi boorin sem jkirkjan og arir kristnir sfnuir predika sem ann grundvll sem vi eigum a halda uppi. eim er t.d. kvei um a halda hvldardaginn heilagan, heira fur og mur, ekki myra og ekki stela. Biblan inniheldur hins vegar tvr mismunandi tgfur af boorunum 10.

tgfan sem er ekktari m finna 2. Msebk 20:2-17 og er svona:

2 g er Drottinn, Gu inn, sem leiddi ig t af Egyptalandi, t r rlahsinu.
3 skalt ekki hafa ara gui en mig.
4 skalt hvorki gera r lkneski n neina eftirlkingu af v sem er himnum uppi ea v sem er jru niri ea hafinu undir jrinni.
5 skalt hvorki falla fram fyrir eim n drka au v a g, Drottinn, Gu inn, er vandltur Gu og refsa nijum rija og fjra li fyrir sekt fera eirra sem hata mig
6 en sni krleika sundum eirra sem elska mig og halda bo mn.
7 skalt ekki leggja nafn Drottins, Gus ns, vi hgma v a Drottinn mun ekki lta eim hegnt sem leggur nafn hans vi hgma.
8 Minnstu ess a halda hvldardaginn heilagan.
9 skalt vinna sex daga og sinna llum verkum num.
10 En sjundi dagurinn er hvldardagur Drottins, Gus ns. skaltu ekkert verk vinna, hvorki sjlfur n sonur inn ea dttir, rll inn n ambtt ea skepnur nar ea akomumaurinn sem fr a ba innan borgarhlia inna.
11 v a sex dgum geri Drottinn himin og jr, hafi og allt sem v er en hvldist sjunda daginn. ess vegna blessai Drottinn hvldardaginn og helgai hann.
12 Heira fur inn og mur svo a verir langlfur landinu sem Drottinn, Gu inn, gefur r.
13 skalt ekki mor fremja.
14 skalt ekki drgja hr.
15 skalt ekki stela.
16 skalt ekki bera ljgvitni gegn nunga num.
17 skalt ekki girnast hs nunga ns. skalt ekki girnast konu nunga ns, rl hans ea ambtt, uxa hans ea asna ea nokku a sem nungi inn .

Formli essara boora er s a gyingarnir hafa fli nau Egyptalandi og eru komnir a Snafjalli ar sem eir setja upp bir. Gu hefur gefi Mse au fyrirmli a hann muni koma til Mse fjallinu augsn allra til a taka af allan vafa. (2. Msebk 19:9-10). Ef einhver, maur ea skepna, stgur fjalli ea rtur ess, fyrir utan Mse, skal lfltinn. 19. kaflinn fjallar meira og minna um undirbninginn en ekkert minnst steintflurnar frgu. Inntak 20. kaflans byrjar san boorunum 10 sem flestir ekkja dag og enn er ekki minnst steintflur. Kaflar 21-23 innihalda fleiri lg sem Jahve setti fyrir j sna. au voru ll skrifu niur svokallaa sttmlsbk (2. Msebk 24:4).

Loksins er minnst steintflur 2. Msebk 24:12 ar sem Jahve tlar a fra honum steintflur, lgmli og boorin. Lok 24. kafla og kaflar 25-31 fjalla um fer Mse upp Snafjall og inn ski til a tala vi Jahve. a er ekki fyrr en 32. kafla ar sem Mse sr a lurinn hefur misgjrt. Gengur hann niur fjalli me sttmlstflurnar hendi sr (2. Msebk 32:15), sr a sem flki var a tilbija gullklfinn og brtur san hinar heilgu tflur.

Eftir misgjrirnar vi rtur fjallsins fer Mse aftur upp ski Snafjalli og reynir a milda reii Jahve gagnvart lnum. ar mlir Jahve fyrir a Mse eigi a hggva arar tvr steintflur eins og r fyrri. Ritai Jahve san a sem st fyrri tflunum (2. Msebk 34:1). 2. Msebk 34:14-26 kemur san fram a sem st steintflunum og eim er ekktari tgfan af boorunum 10:

10 Drottinn sagi: N geri g sttmla. g tla a gera au kraftaverk frammi fyrir j inni sem aldrei ur hafa veri ger neinu landi ea hj neinni annarri j. Allt flki, sem me r er, skal sj verk Drottins. a sem g tla n a gera fyrir ig er gnvekjandi.
11 Haltu a sem g b r dag. g mun hrekja undan r Amorta, Kanverja, Hetta, Peresta, Hevta og Jebsta.
12 Gttu ess a gera ekki sttmla vi ba ess lands sem kemur til svo a eir veri r ekki a tlsnru mitt meal ykkar.
13 skalt rfa niur lturu eirra, brjta merkisteina eirra og hggva niur Asrustlpa eirra.
14 skalt ekki falla fram fyrir neinum rum gui v a nafn Drottins er Hinn vandlti, hann er vandltur Gu
15 skalt ekki gera sttmla vi ba landsins. egar eir hrast me guum snum og fra guum snum slturfrnir munu eir bja r og muntu neyta frna eirra.
16 Takiru dtur eirra sem eiginkonur handa sonum num munu dtur eirra halda fram hj me guum snum og f syni na til a hrast me guum snum.
17 skalt ekki gera r steypta gui.
18 skalt halda ht hinna sru braua. skalt eta srt brau sj daga kvenum tma abbmnui eins og g hef boi r v a abbmnui frst fr Egyptalandi.
19 Allt sem opnar murlf er mitt og allt a sem er karlkyns af fnai num, frumburir nauta og saufjr.
20 Frumbur asna getur leyst me lambi en viljir ekki leysa hann skaltu hlsbrjta hann. skalt leysa srhvern frumbur sona inna og enginn tmhentur skal koma fyrir auglit mitt.
21 Sex daga skaltu vinna en hvlast sjunda daginn, hvort heldur er tmi plgingar ea uppskeru.
22 skalt halda viknahtina, ht frumgra hveitiuppskerunnar og ht vaxtauppskerunnar vi ramt.
23 risvar ri skal allt karlkyn meal n birtast fyrir augliti Drottins, Gus sraels.
24 egar g hef hraki burt arar jir undan r og frt t landamri n skal enginn slast land itt egar ,
risvar ri, fer upp eftir til a birtast fyrir augliti Drottins, Gus ns.
25 skalt ekki sltra og bera fram bl slturfrnar minnar me sru braui. Slturfrn pskahtarinnar m ekki liggja yfir ntt til morguns.
26 skalt fra a besta af frumgra jarar innar til hss Drottins, Gus ns. mtt ekki sja ki mjlk mur sinnar.

lkt v sem kom fram 20. kafla eru essi fyrirmli srstaklega skilgreind sem boorin 10 og arf ekki a lta lengra en vers 27 og 28 sama kafla:

2. Msebk 34:27-28
27 Drottinn sagi vi Mse: Skru essi fyrirmli v a samkvmt eim geri g sttmla vi ig og srael.
28 Mse var me Drottni fjrutu daga og fjrutu ntur n ess a neyta braus ea vatns og hann skri tflurnar or sttmlans, boorin tu.

essi boor eru nokku frbrugin eim sem hafa veri hafin upp sem boorin 10, hornsteinn samflags okkar, samkvmt kristnum mnnum. Jafnvel slenskri ingu Biblunnar er eim ekki haldi uppi sem boorunum 10, heldur eingngu undir samnefni eirra: sttmlinn. Textinn 34. kafla gefur til kynna a ekktari boorin 10 voru bum steintflunum og a au su hin snnu boor.

Misrmi

Finna m misrmi Biblunni hva etta varar 5. kafla 5. Msebkar og ar er Mse a minnast sttmlann sem Jahve setti fyrir en flytur hann tgfuna sem kirkjan heldur uppi dag. Eftir lesturinn nefnir hann a essi or voru ritu steintflurnar en a var augljslega ekki rtt eins og ur var raki. etta vekur auvita upp msar spurningar um rttleika ritanna. Hvor tgfan af boorunum er rttari? Misrmi 5. Msebk m tskra a heimildamaurinn hafi einfaldlega ruglast og haft rangt eftir eins og er vntanlega algengt me heimildir ess tma, hvort sem um s a ra rit Biblunnar ea sguheimildir annarra landa.

frsgnum flk oft til me a gleyma hlutum ea muna annan htt en eim var fluttur. etta er einkennandi jafnvel slendingasgum og efast g um a flk tri v raun a Gunnar Hlarenda hafi geta stokki h sna fullum herklum ea a Smundur fri hafi veri reglulegu sambandi vi klska. Flk tekur slkum frsgnum me fyrirvara og af hverju tti Biblan ekki a vera meal eirra?

Svavar Kjarrval 09.01.2011
Flokka undir: ( Kristindmurinn )

Vibrg


Arnar - 09/01/11 20:37 #

g veit ekki betur en a Kristnir hafi teki etta fr the book of the dead sem Egyptar geriu.

Loka hefur veri fyrir athugasemdir vi essa frslu. Vi bendum spjalli ef i vilji halda umrum fram.