Allar fŠrslur Allir flokkar Sos Um fÚlagi­ ┌rskrßning Lˇgˇ Spjallid@Vantru Pˇstfang Vantru@Facebook Vantru@Youtube Vantru@Twitter

Kirkju■ing Ý vantr˙arljˇsi

Mynd af kirkju■ingi 2009

═ gŠr hˇfst kirkju■ing rÝkiskirkjunnar. Me­ ■vÝ a­ sko­a hva­a mßl eru ß bor­inu ß ■essu ßrlega äAl■ingi kirkjunnarô fŠst smß innsřn Ý rÝkiskirkjuna. HÚrna er yfirlit yfir helstu ßhugaver­u mßlin.

Stˇru mßlin

Stˇru mßlin sem hafa veri­ t÷luvert Ý umfj÷llun fj÷lmi­la upp ß sÝ­kasti­ eru au­vita­ ■arna. Ůetta eru mßl eins og stofnun rannsˇknarnefndar til a­ sko­a vi­br÷g­ rÝkiskirkjunnar vi­ ßs÷kunum ß hendur Ëlafs Sk˙lasonar, ■ßverandi Š­sta biskup.

Einnig mß sjß vi­br÷g­ vi­ setningu einna hj˙skaparlaga ■arna, ß ■inginu er tillaga um a­ breyta or­alagi Ý Sam■ykkt um innri mßlefni kirkjunnar, ■annig a­ ■a­ hljˇmi svona: äKirkjuleg hjˇnavÝgsla er helgiath÷fn ■ar sem tveir einstaklingar, karl og kona, e­a tveir karlar e­a tvŠr konur, heita hvor ÷­rum Švitrygg­um, a­ eiga, njˇta og ■iggja saman ÷nn sem yndi lÝfsins, gle­i og sorgir.ô

Auk ■ess er lÝka l÷g­ fram nř ˙tgßfa af Ůjˇ­kirkjul÷gunum, en ef kirkju■ing sam■ykkir ■a­, ■ß mun kirkjan bi­ja dˇmsmßlarß­herrann um a­ bera nřju ˙tgßfuna fram ß Al■ingi. Ůau l÷g sn˙ast a­allega um innri stjˇrnun rÝkiskirkjunnar. ═ nřju ˙tgßfunni er til dŠmis ■vÝ bŠtt vi­ a­ skilyr­i ■ess a­ fß vinnu sem prestur Ý rÝkiskirkjunni sÚ tr˙fÚlagaskrßning Ý hana!

Peningamßlin

Ůarna er au­vita­ miki­ rŠtt um fjßrmßl rÝkiskirkjunnar. ═ skřrslu um fjßrmßl Ůjˇ­kirkjunnar mß sjß a­ rÝki­ mun lÝklega borga kirkjunni um ■a­ bil 3,5 milljar­a ßri­ 2011 (ef kirkjugar­ar eru ekki teknir me­). Af ■vÝ munu 981 milljˇnir fara Ý laun presta, 27 milljˇnir Ý laun biskupa (■eir eru ■rÝr) og 97 milljˇnir Ý launakostna­ Biskupsstofu.

Sˇknargj÷ld eru kirkjunni au­vita­ hugleikin og kirkjan margendurtekur ■ß ranghugmynd a­ sˇknargj÷ldin sÚu fÚlagsgj÷ld äenda eru [sˇknargj÷ld] fÚlagsgj÷ld Ý e­li sÝnuô # og s˙ rÚtta sko­un, a­ telja sˇknargj÷ld vera rÝkisframlag, er meira a­ segja k÷llu­ ähleypidˇmurô.

RÝkiskirkjupresturinn og kirkju■ingsma­urinn Sigur­ur ┴rni ١r­arson hefur ß­ur lofa­ ■vÝ a­ äher­a ßô reglum um tr˙fÚlagaskrßningu ätil a­ sporna vi­ a­ ■ri­ji a­ili geti sÚ­ um breytingu ß tr˙fÚlagsskrßningu fˇlkô. ╔g leyfi mÚr a­ fullyr­a a­ Sigur­ur ┴rni hafi veri­ a­ hugsa um skrßningarßtak Vantr˙ar. ┴ ■essu kirkju■ingi Štlar Sigur­ur hins vegar bara a­ leggja til a­ fˇlk geti vali­ til hva­a sˇknar sˇknargjaldi­ ■eirra fari og ä[m]e­ ■vÝ mŠtti ßn efa draga ˙r ˙rs÷gnum ˙r ■jˇ­kirkjunni og e.t.v. endurheimta hluta ■eirra sem yfirgefi­ hafa s÷fnu­i ■jˇ­kirkjunnar,...ô.

Sigur­ur er ekki einn um a­ hafa ßhyggjur af fÚlagatali rÝkiskirkjunnar. ═ skřrslu Kirkjurß­s mß lesa um ■a­ a­ kirkju■ing 2009 äßlykta­i a­ prestar og s÷fnu­ir sjßi til ■ess a­ haldi­ ver­i vel utan um fÚlagaskrßningu Ý ■jˇ­kirkjuna.ô og vegna ■essa hafi biskupinn ävaki­ athygli sˇknarnefnda og presta ß ■essu mßli Ý vÝsitasÝum og ■ar sem tŠkifŠri hafa gefist.ô

A­skilna­armßli­

Ůa­ er gle­ilegt a­ sjß mßl ■ar sem lagt er til a­ äkjˇsa starfshˇp til a­ huga a­ a­skilna­i rÝkis og kirkjuô. Hˇpurinn ß a­ leggja fram till÷gur sem ä[tilgreina] hvernig, me­ hva­a markmi­ og me­ hva­a hŠtti full a­greining Ýslenska rÝkisins og ■jˇ­kirkjunnar gŠti fari­ fram".

Ma­ur vonar au­vita­ a­ ■a­ kirkjufˇlk sem sty­ur jafnrÚtti Ý tr˙mßlum, og ■ar me­ a­skilna­ rÝkis og kirkju muni nß yfirh÷nd innan kirkjunnar, svo a­ rÝkiskirkjan hŠtti a­ berjast gegn ■essu rÚttlŠtismßli.

Skˇlamßlin

Eins og oft ß­ur ■ß rŠ­ur kirkju■ing um hvernig skuli tryggja ■a­ a­ fß b÷rn landsins til a­ a­hyllast tr˙arsko­anir kirkjunnar og vera me­limir Ý henni. Tillaga ätil ■ingsßlyktunar um nßmskrß fyrir frŠ­slu ■jˇ­kirkjunnarô er ef til vill gˇ­ ˙tskřring ß ■vÝ hvers vegna kirkjan bregst illa vi­ till÷gum mannrÚttindarß­s ReykjavÝkur:

Markmi­ uppeldisstarfs Ý leikskˇlum skal m.a. taka mˇt sitt af kristinni arflei­ eins og grunnskˇlinn. Ăskilegt er ■vÝ a­ auka samstarf kirkjunnar og leikskˇlans. (bls. 6)

Auka ■arf samstarf skˇlans og kirkjunnar enda nŠr skˇlinn til flestra barna sem skÝr­ eru. Kirkjan hefur upp ß margt a­ bjˇ­a sem getur ß margvÝslegan hßtt styrkt hi­ gˇ­a starf sem unni­ er Ý leik- og grunnskˇlum.

Ůar sem bŠ­i leikskˇlanum og grunnskˇlanum er Štla­ a­ taka mi­ af kristnum gildum Ý starfi sÝnu er Šskilegt a­ koma ß gˇ­u og reglulegu samstarfi vi­ ■essa a­ila. Ůetta samstarf ■arf a­ byggja ß forsendum skˇlanna. (sjß nßnar Ý vi­auka 1.) (bls. 7)

Vi­ lestur ■essarar till÷gu kemur undarleg notkun or­sins äa­ frŠ­aô ˇv÷num lÝklega ß ˇvart, en ■a­ er algengt hjß kirkjufˇlki a­ tala um äfrŠ­sluô ■egar ßtt er vi­ a­ innrŠta kr÷kkum tr˙arsko­anir kirkjunnar. Til dŠmis er tala­ um a­ ä[m]egintilgangur me­ barnastarfi kirkjunnar [sÚ] a­ frŠ­a b÷rnin um Gu­ô (bls. 5), en ■arna er ßtt vi­ a­ fß b÷rnin til a­ tileinka sÚr řmsar tr˙arkenningar var­andi e­li gu­s (eins og t.d. ■renningarkenninguna).

Almannatenglsamßlin

RÝkiskirkjufˇlki­ hefur skiljanlega miklar ßhyggjur af almannategnslamßlum. Fyrir ■ingi­ liggur me­al annars tillaga um äa­ efna til Ýtarlegrar kynningar ß starfshßttum, skipulagi og starfi ■jˇ­kirkjunnar ß me­al almennings.ô. ŮvÝ mi­ur vir­ist ■essi kynning ekki sn˙ast um a­ kynna fˇlki sta­reyndir, heldur ßrˇ­urspunkta frß kirkjunni eins og a­ sˇknargj÷ld sÚu fÚlagsgj÷ld. En ■a­ er ljˇst a­ ■etta ß a­ ver­a heljarinnar ßrˇ­ursherfer­:

Kynningarßtaki­ ver­i faglega ˙tfŠrt me­ frŠ­slu-og upplřsingami­lun. Kalla­ ver­i ß fagfˇlk innan kirkjunnar Ý almannatengslum til samstarfs um skipulag og framkvŠmd. L÷g­ ver­i ßhersla ß ger­ kynningar-og upplřsingaefnis, nßmskei­a-og rß­stefnuhald, bla­agreinar, samstarf vi­ fj÷lmi­la og kynningar Ý s÷fnu­um og sÚrst÷kum hˇpum og gagnvart stjˇrnv÷ldum.

Kirkju■ing sÝ­asta ßrs stofna­i starfshˇp til a­ b˙a til äsamskiptastefnuô rÝkiskirkjunnar og ß ■essu kirkju■ingi er ■essi ßhugaver­a tillaga l÷g­ fram. ═ ■essari stefnu mß anna­ hvort lesa ■ß glansmynd sem h÷fundar hennar vilja gjarnan a­ fˇlk hef­i af kirkjunni, e­a ■ß a­ ■etta er s˙ draumakirkja sem h÷fundarnir vilja tilheyra.

Undir li­num ä[Ůjˇ­kirkjan] er opinô (bls.1) , mß til dŠmis lesa ■etta: äKirkjan er hlustandi kirkja sem hefur hugrekki til a­ i­ka hei­arlegt og gagnsŠtt samtal um skilyr­i og st÷­u tr˙arinnar Ý samtÝmanum.ô UmrŠ­an um till÷gur mannrÚttindarß­ ReykjavÝkur hafa sřnt fram ß a­ kirkjan hefur ekki ähugrekkiô til a­ i­ka hei­arlegt og gagnsŠtt samtal. Gott dŠmi um ■etta er ˇhei­arlegur mßlflutningur Arnar Bßr­ar, en hann er einmitt einn h÷funda ■essarar samskiptastefnu.

Írn Bßr­ur vill sÝ­an ekki svara ■essari grein um ˇhei­arlega mßlflutningin hans af ■vÝ a­ segist ekki fara inn ß ■essa ßgŠtu vefsÝ­u, vantru.is.. S˙ vantr˙arfŠlni Arnar Bßr­ar er au­vita­ Ý frekar mikilli mˇts÷gn vi­ annan ßhugaver­an li­ Ý ■essari samskiptastefnu: ä3.4. Nřir mi­larô. Ůar eru ßherslupunktarnir ■essir:

Vi­ erum virk ß netinu og bjˇ­um upp ß ■jˇnustu kirkjunnar.

Vi­ hverjum me­limi kirkjunnar til bera tr˙ sinni vitni ß netinu.

Vi­ eigum gott samstarf vi­ netsamfÚl÷g og virka netnotendur.

╔g myndi au­vita­ fagna ■vÝ ef kirkjan myndi äbera tr˙ sinni vitni ß netinuô og eiga gott samstarf vi­ einn virkasta tr˙mßlavef landsins, vantru.is. Gˇ­ byrjun vŠri til dŠmis ■a­ a­ vera opin fyrir ■vÝ a­ heimsŠkja vefsÝ­una okkar, og kannski vÝsa ß hana ■egar ■au fjalla um hana (sem er grundvallaratri­i Ý netkurteisi sem kirkjunnar fˇlk vir­ist ekki kunna ■egar Vantr˙ ß Ý hlut).

Sumar nethugsjˇnir kirkjunnar vir­ast lÝka vera frekar ˇraunverulegar, Úg get til dŠmis ekki Ýmynda­ mÚr a­ kirkjan eigi eftir a­ b˙a til ät÷lvuleiki ß netinuô (bls 6) til ■ess a­ mi­la tr˙arbo­skapnum. En lÝklega er markhˇpurinn b÷rn, ■annig a­ kannski myndi ■a­ virka. Kirkjan vill lÝka äleita nřrra lei­a vi­ mi­lun kristins bo­skaparô og tekur sem dŠmi äBarnaefni Ý ˙tvarpi og sjˇnvarpiô (bls. 6)

┴hugaver­asti hluti ■essarar samskiptastefnu er lÝklega lokahlutinn, ■ar sem minnt er ß fjˇrar till÷gur ˙r skřrslu um samband kirkju og fj÷lmi­la frß 2008, og ■a­ er ljˇst a­ kirkjan hefur nřlega reynt a­ fylgja ■essum till÷gum:

1. KrÝsustjˇrnun

A­ ■jˇ­kirkjan skilgreini formlega farveg sem taki me­ kerfisbundnum hŠtti ß ˇvŠntum fj÷lmi­lauppßkomum sem snerta kirkjuna. ... Tilgangurinn vŠri a­ svala upplřsinga■÷rf fj÷lmi­la hratt og vel og gefa kirkjunni tŠkifŠri Ý a­ taka frumkvŠ­i Ý upplřsingaflŠ­inu og hafa ■annig m÷guleika ß a­ hafa ßhrif ß tˇn umrŠ­unnar.

2. FrumkvŠ­i

A­ kirkjan ver­i virkari a­ili a­ fj÷lmi­lasamfÚlaginu sjßlfu og taki frumkvŠ­i a­ opinberum samrŠ­um Ý fj÷lmi­lum og fagbundnum samt÷lum vi­ fj÷lmi­lafˇlk og a­ra mikilvŠga sko­anamˇtandi hˇpa um mikilvŠg si­fer­ileg mßlefni. ...

UmrŠ­ufundir, nßmskei­ (jafnvel inni ß fj÷lmi­lum) Ý samstarfi vi­ hßskˇla og stÚttarfÚl÷g, og mßlstefnur, gŠtu veri­ lei­ir til a­ nß slÝku fumkvŠ­i. Me­ ■vÝ a­ ver­a slÝkur samtalsvettvangur um si­fer­ileg mßl fyrir fj÷lmi­lafˇlk ver­ur kirkjan sjßlfkrafa sams konar samtalsvettvangur Ý fj÷lmi­laveruleikanum.

3. Vigtun

A­ vigta Ý umrŠ­unni. Brřnt er a­ koma Ý veg fyrir a­ ■jˇ­kirkjunni ver­i řtt til hli­ar og h˙n ger­ a­ einum af m÷rgum og jafnrÚtthßum ßlitsgj÷fum e­a hagsmunaa­ilum Ý fj÷l■Šttu samfÚlagi. Ůjˇ­kirkjan er ■rßtt fyrir allt langsamlega stŠrsta tr˙fÚlag landsins og Ý raun miklu ˇumdeildara en Štla mŠtti af fj÷lmi­laumrŠ­unni. ═ fj÷lmi­lum hefur veri­ tilhneiging til a­ ômarginaliseraö kirkjuna og stilla henni upp sem ôeinum a­ila mßlsö og setja hana ß stall me­ mun smŠrri tr˙fÚl÷gum e­a jafnvel ßhugahˇpum um heimspeki og andleg mßlefni. Ůjˇ­kirkjan ■arf a­ vigta Ý umrŠ­unni Ý samrŠmi vi­ raunverulega ■yngd sÝna ■annig a­ ■a­ ver­i fyrstu vi­br÷g­ Ý hugum fj÷lmi­lamanna ■egar si­fer­ilegt ßlitamßl kemur upp a­ spyrja: Hva­ segir kirkjan vi­ ■vÝ? Ůessu markmi­i ver­ur nß­ me­ ■vÝ annars vegar a­ taka frumkvŠ­i Ý umrŠ­unni og vera sß samtalsvettvangur fj÷lmi­lafˇlks og ■jˇ­arinnar sem rŠtt er um Ý till÷gu 2 hÚr a­ ofan og hins vegar me­ ■vÝ a­ st÷­ugt sÚ haldi­ til haga a­ ■jˇ­kirkjan er einhver mesta fj÷ldahreyfing landsins og a­ ß hennar vegum og Ý hennar nafni eru ■˙sundir landsmanna a­ st÷rfum og Ý leik ß degi hverjum. ┴minningar ■urfa st÷­ugt a­ koma fram Ý fj÷lmi­lum ■ar sem ôlitrÝkt og vaxandiö hversdaglegt starf kirkjunnar er gert sřnilegt, hvort sem ■a­ snřst um kˇrastarf og tˇnlist, a­ra menningu, m÷mmumorgna e­a tˇmstundastarf eldri borgara.

4. Starfsfˇlk

SÚrstakur starfsma­ur e­a starfsmenn ■urfa a­ sinna ■essum mßlum. Setja ■arf ß fˇt st÷­u upplřsingafulltr˙a e­a upplřsingastjˇra, sem myndi ■ß hafa sÚr■ekkingu ß upplřsingami­lun og fj÷lmi­lun.

Ůa­ sem vekur mesta athygli er a­ kirkjan vill fß a­ vera algj÷rlega rß­andi Ý umrŠ­u um hana (äa­ vigta Ý umrŠ­unniô) og h˙n heldur mßlstefnur og fundi um alls konar mßl til ■ess a­ reyna a­ komast Ý ■annig st÷­u.

Glansmyndin

Ůegar Úg fer yfir ■essi mßl, ■ß blasir vi­ mÚr mynd af kirkjunni sem h˙n vill ekki a­ a­rir hafi af sÚr. Kirkjan er mj÷g upptekin af peningum, hefur ßhyggjur af ˙rs÷gnum ˙r kirkjunni, vill gjarnan komast Ý snertingu vi­ hugi barna og hefur ßhyggjur af ■eirri mynd sem fˇlk hefur af henni, og vill ey­a miklu Ý a­ breyta ■vÝ.

Hjalti R˙nar Ëmarsson 14.11.2010
Flokka­ undir: ( Kristindˇmurinn )

Vi­br÷g­


Matti (me­limur Ý Vantr˙) - 14/11/10 18:23 #

═ nřju ˙tgßfunni er til dŠmis ■vÝ bŠtt vi­ a­ skilyr­i ■ess a­ fß vinnu sem prestur Ý rÝkiskirkjunni sÚ tr˙fÚlagaskrßning Ý hana!

VŠri ■etta l÷glegt? Mß mismuna eftir tr˙asko­unum e­a tr˙fÚlagsa­ild ■egar rß­i­ er Ý opinber st÷rf? (St÷rf presta eru auglřst ß starfatorgi, laun ■eirra greidd ˙r rÝkissjˇ­i og HŠstirÚttur hefur sagt a­ ■eir sÚu opinberir starfsmenn).


Valgar­ur Gu­jˇnsson (me­limur Ý Vantr˙) - 14/11/10 18:50 #

RÝkiskirkjupresturinn og kirkju■ingsma­urinn Sigur­ur ┴rni ١r­arson hefur ß­ur lofa­ ■vÝ a­ äher­a ßô reglum um tr˙fÚlagaskrßningu ätil a­ sporna vi­ a­ ■ri­ji a­ili geti sÚ­ um breytingu ß tr˙fÚlagsskrßningu fˇlkô.

Eigum vi­ ekki a­ taka hann ß or­inu og benda honum ß a­ ■etta hljˇti ■ß lika a­ eiga vi­ um skrßningu barna Ý tr˙fÚlag??


Einar - 14/11/10 23:09 #

"Markmi­ uppeldisstarfs Ý leikskˇlum skal m.a. taka mˇt sitt af kristinni arflei­ eins og grunnskˇlinn. Ăskilegt er ■vÝ a­ auka samstarf kirkjunnar og leikskˇlans. (bls. 6)

Auka ■arf samstarf skˇlans og kirkjunnar enda nŠr skˇlinn til flestra barna sem skÝr­ eru. Kirkjan hefur upp ß margt a­ bjˇ­a sem getur ß margvÝslegan hßtt styrkt hi­ gˇ­a starf sem unni­ er Ý leik- og grunnskˇlum.

Ůar sem bŠ­i leikskˇlanum og grunnskˇlanum er Štla­ a­ taka mi­ af kristnum gildum Ý starfi sÝnu er Šskilegt a­ koma ß gˇ­u og reglulegu samstarfi vi­ ■essa a­ila. Ůetta samstarf ■arf a­ byggja ß forsendum skˇlanna."

Ëge­felldur lestur.


Jon Steinar - 16/11/10 03:15 #

Ůa­ er ekki nema einn lykill ß milli F og H ß lyklabor­i. ╔g held a­ ■etta sÚ innslßttarvilla ■ar sem or­i­ "FrŠ­a" kemur fyrir. Ůa­ meilkar miklu meiri sens a­ ßtt sÚ vi­ s÷gnina a­ hrŠ­a.


Sigurlaug - 16/11/10 09:48 #

Og endanlegt markmi­ hlřtur a­ mi­ast vi­ stafinn ß milli F og H... er ■a­ ekki? Ů.e. HrŠ­a undir yfirskininu a­ FrŠ­a og ■ar me­ a­ GrŠ­a..


Hjalti R˙nar Ëmarsson (me­limur Ý Vantr˙) - 17/11/10 18:01 #

Ůess mß til gamans geta a­ ■a­ var minnst ß ■essa grein ß kirkju■ingi.


Halldˇr Logi Sigur­arson - 18/11/10 12:23 #

Og hvernig var s˙ umfj÷llun?


Hjalti R˙nar Ëmarsson (me­limur Ý Vantr˙) - 18/11/10 12:53 #

Ů˙ getur hlusta­ ß ■a­ hÚrna (*.mp3), ■etta er Ý byrjun uppt÷kunnar.

Sagt a­ mßli­ um stofnun nefndar var­andi a­skilna­ar rÝkis og kirkju vŠri eina nothŠfa tillagan ß kirkju■ingi samkvŠmt "■eim ß Vantr˙".

Loka­ hefur veri­ fyrir athugasemdir vi­ ■essa fŠrslu. Vi­ bendum ß spjalli­ ef ■i­ vilji­ halda umrŠ­um ßfram.