Allar fŠrslur Allir flokkar Sos Um fÚlagi­ ┌rskrßning Lˇgˇ Spjallid@Vantru Pˇstfang Vantru@Facebook Vantru@Youtube Vantru@Twitter

Spillir tr˙arbrag­akennsla si­fer­iskennd barna?

═ grunnskˇlum landsins er kennd nßmsgrein sem samkvŠmt A­alnßmskrß grunnskˇla nefnist "Kristin frŠ­i, si­frŠ­i og tr˙arbrag­afrŠ­i".

Af lestri nßmskrßrinnar sÚst fljˇtt a­ einkum er ßtt vi­ kristilega si­frŠ­i. HÚr er ■vÝ ekki hlutlaus kennsla Ý si­frŠ­i, t.d. eins og h˙n birtist Ý mannrÚttindasßttmßla SŮ e­a hjß forngrÝsku heimspekingunum. Kristin si­frŠ­i byggist ß vilja Gu­s og ■vÝ sem stendur Ý ritningunni, ekki ■÷rfum mannsins eins og h˙manisminn. Kristin si­frŠ­i hlřtur ■vÝ alltaf a­ vera takm÷rku­. En sko­um dŠmi.

Adam og Eva

Nßmsbˇk 6. bekkjar hefst ß syndafallinu. Nemendur lesa biblÝutextann, fyrstu Mˇsebˇk 3:1-23, s÷guna af Adam og Evu. ═ umfj÷llun um textann er fjalla­ um ˇhlř­nina og a­ Adam og Eva ■or­u ekki a­ kannast vi­ glŠp sinn. SÝ­an fylgir stutt smßsaga sem ß a­ gerast Ý samtÝma nemenda ■ar aftur er fjalla­ um hlř­ni og a­ jßta ß sig syndir sÝnar. Loks er huglei­ing ■ar sem fjalla­ er um a­ vi­ ■urfum ÷ll a­ velja og berum ÷ll ßbyrg­ ß okkar eigin lÝfi. Af ■vÝ vi­ erum hluti af sk÷punarverkinu ■urfum vi­ a­ halda okkur ˇspilltum eins og vi­ viljum a­ nßtt˙ran sÚ. HÚr er si­fer­i­ skilgreint sem ßbyrg­ mannsins gagnvart Gu­i. Vi­ eigum a­ fylgja skipunum Hans, annars erum vi­ a­ syndga. Nßmsefni­ fjallar ekkert um a­komu Gu­s Ý dŠmis÷gunni um Adam og Evu, sem vŠri ■ˇ mergurinn mßlsins ef um "hlutlausa" dŠmis÷gu vŠri a­ rŠ­a. Af hverju vildi Gu­ ekki a­ vi­ vŠrum eins og hann? Af hverju sag­i hann Adam og Evu a­ ■au myndu deyja? Af hverju brßst hann svona harkalega vi­ ˙t af einu epli? EilÝf fordŠming og ˙tsk˙fun hlřtur a­ vera ˇgnvekjandi Ý huga 12 ßra barns. Sagan er myndskreytt me­ ˇhugnanlegu mßlverki ■ar sem Adam felur andlit Ý greipum sÚr Ý Švarandi sk÷mm en Eva veinar eins og skynlaus skepna.

Var refsingin Ý samrŠmi vi­ glŠpinn? Hver var glŠpurinn? Var Gu­ vondur e­a gˇ­ur Ý ■essari s÷gu? Hva­ meinar Gu­ ■egar hann segir: "Sjß, ma­urinn er or­inn einn af oss, ■ar sem hann veit skyn gˇ­s og ills. A­eins a­ hann rÚtti n˙ ekki ˙t h÷nd sÝna og taki einnig af lÝfsins trÚ og eti, og lifi eilÝflega!" (I Mos, 3.22)

Nßmsefni­ tekur a­eins ß litlum hluta ■eirra si­fer­ilegu ßlitamßla sem felast Ý s÷gunni og margir nemendur taka eflaust eftir. Si­fer­ileg nßlgun nßmsefnisins er Ý samrŠmi vi­ gu­frŠ­ilega t˙lkun kristinna ß s÷gunni, markmi­ nßmsefnisins er a­ efla kristinn hugsunarhßtt en ekki sammannlega si­frŠ­i.

Faraˇ drukknar

═ nßmsefni sem mi­a­ er vi­ 4. bekk grunnskˇla er sagt frß ■vÝ ■egar Gu­ drekkti Faraˇ og herm÷nnum hans Ý Rau­a hafinu. Myndin sem fylgir er d÷kkt og drungalegt mßlverk sem sřnir ═sraelslř­ fagna og ■akka Drottni ß me­an Egyptar berjast fyrir lÝfi sÝnu.

Nßmsefni­ leggur lÝka ßherslu ß gle­i ═sraelsmanna. Mirjam nokkur dansar um og lofar Drottin "■vÝ hann hefur sig dřrlegan gj÷rt, hestum og riddurum steypti hann Ý hafi­." Ůessi setning er tvÝtekin Ý nßmsefninu svo nemendur taki ÷rugglega vel eftir.

Hvernig taka kennslubˇkarh÷fundar ß ■essum atbur­i? Strax ß eftir frßs÷gninni er kaflinn b˙inn me­ setningunni "Ůannig bj÷rgu­ust ═sraelsmenn undan Egyptum". Fj÷ldadrßp ß herm÷nnum Faraˇs er ekkert rŠtt. Si­fer­ilegum spurningum sem gŠtu vakna­ Ý huga 10 ßra barns er ˇsvara­: Er rÚtt a­ drepa fˇlk? Er fj÷ldadrßp ß ÷llum ˇvinum rÚtta lei­in til a­ vinna strÝ­? Er rÚtt a­ fagna ■egar ˇvinir deyja? Er Gu­ gˇ­ur ■egar hann drepur vont fˇlk? Er rÚtt a­ beita ofbeldi til a­ nß ■vÝ fram sem ma­ur vill? Hef­i ekki veri­ betra a­ loka hafinu fyrir framan Egypta og for­a ■eim ■annig frß dau­a e­a vildi Gu­ hefna sÝn – og var ■a­ gott og rÚtt?

Eins og sÚst er nßmsefni­ verulega hŠpi­ frß si­fer­ilegu sjˇnarmi­i. Nßlgun nßmsbˇkarh÷funda vi­ ■eim si­fer­ilegu spurningum sem vakna er langt Ý frß fullnŠgjandi. Ni­ursta­an, Ý mÝnum huga, er veruleg hŠtta ß a­ si­fer­isvitund ■eirra nemenda sem ßhrifagjarnastir eru ■roskist ekki sem skyldi. Au­vita­ er ■a­ ekki markmi­ kennslubˇkah÷funda en ■eim eru skor­ur settar enda gengur nßmsefni­ ˙t frß forsendum Švagamallar tr˙arbˇkar, og ■eirrar stofnunar sem byggir tilveru sÝna ß ■eirri s÷mu bˇk, en ekki ■÷rfum barna og foreldra ■eirra ß 21. ÷ldinni.


Greinin birtist Ý Morgunbla­inu ■ann 14.10.2007

Brynjˇlfur Ůorvar­arson 15.10.2007
Flokka­ undir: ( Si­fer­i og tr˙ )

Vi­br÷g­


Reynir (me­limur Ý Vantr˙) - 15/10/07 08:39 #

Um lei­ og heilbrig­ri skynsemi e­a gagnrřninni hugsun er beitt ß bˇkstafinn hrynur spilaborgin. ŮvÝ ver­ur ekki betur sÚ­ en a­ kennsluefni af ■essu tagi sÚ Štla­ a­ smeygja kristinni tr˙ inn Ý opna barnshuga en ekki a­ frŠ­a ■ß.


Kid A - 15/10/07 11:22 #

Ůetta er vi­bjˇ­ur og ß ekki heima Ý skˇlanum innan um b÷rn. Burt me­ ■ennan ˇ■verra segi Úg.


ThorK - 15/10/07 19:02 #

Toppvinnubr÷g­. Tekur af hˇgvŠr­ og festu ß konkret aflei­ingum af nßmskrß prestanna og Bj÷rns Bjarnasonar. Meira af ■essu!


Gunnlaugur - 16/10/07 00:13 #

Jß, ■etta er prř­ilega gert, gagnrřnt af festu en ekkert ofsagt.


LegoPanda (me­limur Ý Vantr˙) - 17/10/07 00:30 #

Ůa­ er alveg ljˇst a­ ritger­ unnin eins og ■essi nßmsbˇk Ý menntaskˇla e­a hßskˇla myndi fß mÝnus fyrir lÚlega og takmarka­a Ýgrundun ß efni.

Ůa­ er einfaldlega mj÷g erfitt a­ reyna a­ nota texta beint ˙r biblÝunni til a­ tjß einhvern bo­skap, ■vÝ ma­ur ver­ur a­ hitta ß frßs÷gn sem samrřmist si­fer­ishugmyndum n˙tÝmans. Hva­ segir ■etta okkur? Si­fer­ishugmyndir koma ekki ˙r tr˙arritum! Annars myndi ÷ll biblÝan hljˇma si­fer­islega rÚtt a­ okkar mati.


Kristin - 20/10/07 14:14 #

═sraelsmenn voru ekki Ý strÝ­i vi­ Egypta, ■eir voru ■rŠlar ■eirra. Ůa­ er nau­synlegt a­ hafa samhengi­ ß hreinu, annars eru r÷kin fallv÷llt. Egyptarnir fengu m÷rg tŠkifŠri til a­ sleppa Gy­ingunum fri­samlega en vildu halda Ý ■ß sem ■rŠla (skiljanlega...). Svo gßfu ■eir Gy­ingunum leyfi til a­ fara en skiptu um sko­un ■egar ■eir voru lag­ir af sta­ Ý burtu og fˇru a­ elta ■ß. Gu­ opna­i hafi­ svo a­ ═sraelsm÷nnum tˇkst a­ flřja. Ůa­ loka­ist ■egar ■eir voru komnir yfir og ■a­ drukna­i e-­ af herm÷nnum Egypta. ╔g treysti ■vÝ a­ krakkarnir Ý 6. bekk fßi a­ heyra ■etta Ý samhengi. Hver myndi so ekki fagna og gle­jast vi­ a­ sjß kraftaverk gerast? Fˇlk sem er b˙i­ a­ vera ■rŠlar Ý 400 ßr og er svo leyst ˙r ßnau­ ß yfirnßtt˙rulegann hßtt bara hlřtur a­ vera glatt!


Viddi - 20/10/07 14:19 #

En sannarlega hef­i Skaparinn geta­ st÷­va­ her Egypta ßn ■ess a­ ska­a nokkurn mann.

En ■a­ hef­i ekki selst einst vel.


Haukur ═sleifsson - 20/10/07 17:08 #

Gu­ var skapa­ur af fˇlki sem hata­i Egypta og a­ sjßlfs÷g­u drepur hann ■ß Ý ■˙sundatali. Gu­str˙ er mj÷g praktÝskur hluti af menningu.

Loka­ hefur veri­ fyrir athugasemdir vi­ ■essa fŠrslu. Vi­ bendum ß spjalli­ ef ■i­ vilji­ halda umrŠ­um ßfram.